Rozdział V
WILCZEWSKI z XVI WIEKU.
V.1. WILCZEWSCY z XVI wieku
Pierwsza wzmianka o herbie Wilczewskich pochodzi, jak już to wspomniano, z 1324 roku. Co prawda nie dotyczy ona Wilczewskich, ale jak wykazano - Sudka, nie mniej będzie ona dotyczyć późniejszych Wilczewskich.
Przez następne prawie 200 lat nie mamy jakichkolwiek danych o Sudku. Dopiero w 1507 roku czyli w XVI wieku, dowiadujemy się, że niejaki Jan i Maciej z Mazowsza nabywają dobra w Wilczewie koło Sztumu i od ich nazwy przybierają nazwisko Wilczewski.
Z tego samego źródła wiadomo, że w 1535 Łazarz Wilczewski część Wilczewa sprzedaje J.Kruszyńskiemu. „SŁOWNIK GEOGRAFICZNY KRÓLESTWA POLSKIEGO….” pod. red. Sulimierskiego, Wa-wa, 1889-1902 to podaje tak:
„…WILCZEWO. W dokumentach z r. 1401 „Wilczin”, 1406 „Wilczhin”, 1507 „Wilczen”, 1527 „Wilczewo”, 1543 „Wilsthen”; 1551 „Wilken”, 1554 „Wilcz”; 1592 „Wylczewo”; dobra rycerskie w Pomezanii, pow. sztumski; st. p. tel. i kolejowa Mikołajki; o 3,5 km odl. parafia katolicka Postolin; 464 ha (340 roli ornej, 61 łąk); 1885 r. 7 domów; 21 dymów; 113 mieszkańców; 71 katolików; 42 ewangelików; hodowla owiec Rambonilet; mleczarnia; uprawa buraków cukrowych dla cukrowni w Prabutach. Rok 1401 posiada te dobra Prusak Nammir von Wilczkin, tj. Namir z Wilczyna czyli z Wilczewa (obj. Kętrzyński, O narod. Pol. Str. 187). R. 1507 Jan i Maciej z Mazowsza kupują Wilczewo od Karola z Wigwałdu (Wittichwald) i od majętności swej przybierają nazwisko WILCZEWSKICH. R. 1535 napotykamy tu Jakuba Kruszyńskiego (Krossinsky), który jedną część Wilczewa nabył od Łazarza Wilczewskiego; teściem jego [Kruszyńskiego] był Grzegorz Widlicki a jego szwagrem Stefan z Cygan (str. 196).
Do Wilczewskich należał i Mały Bągart (ob.Namirowo).”…Ks. Fr…..
Zaś na podstawie danych z 36 numeru "Doniesień Coppernicus” Związku Nauki I Sztuki w Toruniu z 1928 r to wygląda tak:
Wilczewo nazywało się w: 1507 r. - Wylchen, 1510 r.- Wilczenn; 1539 r. – Wiltsch; 1547 r. – Wilschaw, Wilschewen, Wilkisch.
Zaś genealogia pierwszych Wilczewskich następująco:
1.N.N. zam Mazowsze
x
N.N
dzieci:
1.1.Jan z Mazowsza
1507 – razem ze swoim bratem Maciejem nabywa dobra Wilczewa
1510 – w zamian za pomoc finansową w zakupie Wilczewa swój udział uzyskuje trzeci brat Marek
1548 – Jan z Wilczewa używa przydomku Sudeck (Sudek)
1548 - zgodnie z zawartą w 1547 roku ugodą, wdowie Katarzynie po Grzegorzu Sudeck Wilczewskim, Jan Sudeck, jej i jej dzieciom zapisał część swoich dóbr w Wilczewie;
1556 – Jan Sudek z Wilczewa nabywa od Łazarza z Wilczewa dobra koło Porschweiten
---
Jan
x
żona NN
dzieci:
1.1.1. Grzegorz Sudeck Wilczewski (w 1548 roku już nie żył)
x
Katarzyna
dzieci:
1.1.1.1. Piotr v. Sudeck
x - 1556
Anna
W „Słowniku….” Odnajdujemy, następną informację o Wilczewskim. Dotyczy ona 1548 roku. W tymże roku niejaki Piotr Wilczewski ożenił się z córką właściciela Straszewa – S.Valten v.Strassen.:
… „Straszewo nad dopł. Starego Nogatu, pow. sztumski, st p. i koi. Ryjewo (5'5 kim. odl.), z fol. Gór nem Ryjewem i Straszewem obejmuje 906 ha (773 roli). W 1885 r. 64 dm., 115 dym., 545 mk., 479 kat., 66 e w., szkoła katol. Kościół kat. p. w. św. Katarzyny, afiliowany jest do Tychnów; jeszcze 1645 r. był parafialnym ale już wtedy zarządzał nim prób. tychnowski. Pierwotnie wś. pruska, którą 1242 r Krzyżacy nadali Niemcowi Dytrykowi z Dypenowe (ob. Kętrz. „O ludn. poi.", str. 179) Za czasów polskich należało do sstwa sztumskiego. Ale już w XVI w. zostało z kilku okolicznemi osadami odłączone i wydane w wieczystą dzierżawę. Z posiadłości tych u-tworzone zostało tak zwane małe sstwo straszewskie. R. 1548 posiadał S. Valten v Strassen, który swą córkę wydał za Piotra Wilczewskiego (ob. Gesch. d. Stuhmer Kr von Schmitt, str. 216). …Kś. Fr. …”
---
1.1.1.2. Jan
---
„… Jan (Sudek - ten ich przydomek) z Wilczewa Wilczewski, któremu żona Justyna, sześciu synów powiła … za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Jan
x - 1548
Justyna
---
cd. vide Niesiecki
---
1.1.1.3. Marcin Sudeck z Wilczewa
1.2.Maciej z Mazowsza
1507 – razem ze swoim bratem Janem nabywa dobra Wilczewa
1510 – w zamian za pomoc finansową w zakupie Wilczewa swój udział uzyskuje trzeci brat Marek
---
Maciej
x
żona NN
dzieci:
1.2.1 Wacław (późniejszy przeor czerwińskiego klasztoru)
Natomiast z nadania praw i przywilejów miastu Czerwińsk z 1582 roku dowiadujemy się, że przeorem czerwińskiego klasztoru był wtedy Wacław Wilczewski. Przywilej ten przetłumaczyła Inga Stembrowicz:
„PRZYWILEJ MIASTA CZERWIŃSKA
Czerwińsk, 8 październik 1582 r.
…”W imię Pańskie amen. Na wieczną rzeczy pamiątkę. Ponieważ wszystkie [razem] i każde z osobna działania i czyny ludzi przemijają z czasem, jeżeli nie byłyby utrwalone przez spisane dokumenty: My więc Stanisław Falęcki, z Bożej mocy opat konwentu czerwińskiego, kanonik urodzony katedralny, a także scholastyk płockiej kolegiaty św. Michała, wszystkim i każdemu z osobna, których to interesuje, interesować będzie albo jak długo w jakikolwiek sposób interesować może, brzmieniem tego obecnego naszego dokumentu oznajmiamy. Ponieważ przybywający do nas i do naszej kapituły generalnej, sławetni i uczciwi Franciszek Rolka, a także Maciej [Mateusz?] Pruskowski, Feliks Król, Antoni Krawiec, rajcy i inni obywatele i mieszczanie podlegli naszej władzy w naszej części Czerwińska, otwarcie i publicznie, a także na wszelkie sposoby wyraźnie nam udowodnili i potwierdzili: że nie mają [żadnych] praw ani przywilejów przez zaniedbanie swoich przodków, oprócz swobód i immunitetów obywatelskich, którymi wszystkie inne miasta także się cieszą, i również teraz w spokoju z nich korzystają. Z tego powodu nas i naszą kapitułę usilnie prosili, żebyśmy tego rodzaju dokumenty [zawierające] prawa i przywileje wspólnie z całym naszym konwentem generalnym dali, ofiarowali i przyznali, [i dokumenty] mające być dane, ofiarowane oraz przyznane łaskawie, żebyśmy [im] powierzyli. Obiecując [w zamian] z tego powodu w razie [jakichkolwiek] wątpliwości nam i naszym przyszłym następcom wszelką wierność i należne posłuszeństwo, i szacunek, które to obowiązki wobec zwierzchności przez poddanych według zasług powinny być szczerze i wiernie bez żadnego buntu okazywane i spełniane. My więc odbywszy wzajemną naradę także ze wszystkimi obecnymi braćmi kapituły, biorąc pod uwagę odpowiednie fakty [powzięliśmy] postanowienie, że ta rzecz jest całkiem sprawiedliwą, a także [uznaliśmy] słuszność jednobrzmiącej prośby wspomnianych obywateli i mieszczan, a także poddanych naszych i tego rodzaju dokumenty [zawierające] prawa i przywileje zasłużenie mające być dane, ofiarowane i przyznane uznaliśmy, że są [dane, ofiarowane i przyznane]; wobec tego powoławszy się na imię Chrystusa po jednomyślnej i jednogłośnej naradzie wszystkich czcigodnych braci i zakonników zarówno prepozytów, jak i innych żyjących w naszym konwencie, dobrowolnie i za wspólną zgodą nieodwołalnie, szczodrze i łaskawie teraz i na zawsze [przywileje] dajemy, ofiarowujemy, przyznajemy i [uznajemy], że są dane, ofiarowane i przyznane, na zawsze nadajemy, pod tymi jednak prawami, warunkami, artykułami i klauzulami według porządku i kolejno w sposób właściwy wyrażonymi. Ci wspomniani obywatele, mieszczanie i nasi poddani, którzy uprawiają rolę, dziesięcinę snopową wykupując, coroczne zobowiązani będą płacić 8 kop groszy, każdą kopę licząc po 60 groszy. Czynsz zaś z roku na rok każdy z nich od każdej włóki 12 groszy, z połowy włóki zaś po 6 groszy, owsa na daninę zwanego sep, korzec, albo 6 miar, ponadto 4 całe dni pracy w czasie żniw wziąć na siebie i wypełnić. I do tego będą wolni i [nie będą podlegali] innym obciążeniom w [kwestii] posiadaniu wszystkich pól, zagród, pastwisk, łąk, a także dąbrowy ze stadami trzody i bydłem, zwyczajem od dawna zachowywanym; to zaś co pozostało obywatele mieszkańcy i podlegli nam z komornikami wspomnianego miasta przydzielonego nam Czerwińska, którzy żyją z własnej pracy, czynsz roczny zwyczajem zwykłym po 4 grosze z jednym szelągiem płacą. Od wszystkich i każdego z osobna browaru [opłatę od] warzenia piwa inaczej Kozłowe lub Warowe po 1 groszu; podobnie koszenie owsa, Grabark [orkę] w czasie żniw 4 razy kolejno wziąć na siebie od obiadu, i bez zaniedbania wypełniać i pod tymi wszystkimi i każdym z osobna [warunkami], wszystkich w ogóle obywateli, mieszczan i poddanych naszych wspomnianych, w zamian z wszystkich niezwykłych, niezwyczajnych i nienależnych podatków i ciężarów, na zawsze i na wieki z wszystkimi ich następcami uwalniamy, i trwale [zgodnie] z wszystkimi punktami artykułami i klauzulami, dobrze i całkowicie wystarczająco zachowujemy, wolnymi i uprzywilejowanymi czynimy. Do tego uczynienia i dopełnienia [tego dzieła], nas i następców naszych, czcigodnych przyszłych opatów trwale zobowiązujemy, i pod ciężarem niełaski Boga Wszechmogącego, oby się nie zdarzyło [inaczej!], zobowiązujemy, świadectwem tych dokumentów, pod którymi pieczęcie nasze i kapituły generalnej są przywieszone i odciśnięte.
Dane w klasztorze naszym czerwińskim w poniedziałek po uroczystości świętego Franciszka [8. X] roku Pańskiego 1582 w obecności czcigodnych i pobożnych braci całego naszego konwentu generalnego: Wacława Wilczewskiego, przeora, Stanisława Konopińskiego prepozyta z Błonia, Jana Ziewiczki od św. Jerzego z Warszawy, Mikołaja Popowskiego prepozyta z Łomny, Alberto Boniecki prepozyta z Wieliszewa, Cypriana z Sieradza prepozyta z Nasielska, Pawła z Jasieńca prepozyta z Pomiechowa, Marcina z Łomny prepozyta z Lubotynia, Łukasz z Miszewa Murowanego prepozyta z Zuzeli, Jakuba Klusza, prepozyta czerwińskiego, Jana Królika, szatnego, Andrzeja Wajnowskiego, kustosza, a także wszystkich innych braci dla zapowiedzi [przywilejów] zwołanych i wymaganych z całego naszego konwentu generalnego”….
ryc. W.Wacław 1582 Czerwińsk
ryc. Czerwińsk 1582
1.3. Marek z Mazowsza (w 1530 roku już nie żył)
1510 – w zamian za pomoc finansową w zakupie Wilczewa przez braci Jana i Macieja, swój udział uzyskuje Marek
---
Marek
x
żona NN
dzieci:
1.3.1. Łazarz
---
1530 – sprzedaje część swoich dóbr w Wilczewie dla Grzegorza Fideliczkie
1531 – razem z bratem Mikołajem sprzedaje dobra w Wilczewie po zmarłym (bdb.) bracie;
1531 – razem z bratem Mikołajem wyraża wdzięczność swojej siostrze za podział majątku;
1535 – Łazarz nabywa od żony swojego brata Mikołaja – Elżbiety – ich część dóbr w Wilczewie;
1535 - Łazarz sprzedaje część majątku Jakubowi Krosińskiemu;
1538 – Łazarz sprzedaje karczmę Bartłomiejowi v. Reichenbergowi;
1539 – Łazarz Wilczewski sprzedał część swoich dóbr Gregorowi Fideliczko;
1543 – Łazarz sprzedaje Krosińskiemu dalsze części swojej majętności;
1547 – Łazarz daje w wianie swojej córce Annie 1 łan w dobrach Wilczewo;
---
Łazarz
x
Dorota
dzieci:
1.3.1.1. Anna
x – 1547
Jan Quiszer; mieszczanin z Rehden
---
Anna otrzymuje wiano w dobrach swojego ojca w Wilczewa
1.3.2. Mikołaj (w 1535 roku już nie żył)
---
1531 – razem z bratem Łazarzem sprzedaje dobra w Wilczewie po zmarłym (bdb.) bracie;
1531 – razem z bratem Łazarzem wyraża wdzięczność swojej siostrze za podział majątku;
1533 – Mikołaj sprzedał swojemu szwagrowi Macz Kuual jeden łan ze swoich dóbr w Wilczewie;
---
Mikołaj
x
Elżbieta
dzieci: ???
1.3.3. Michał – w 1531 roku już nie żył;
jego część majątku została podzielona i sprzedana przez braci: Łazarza i Mikołaja;
1.3.4. córka
x
Macz Kuual;
---
1533 – Mikołaj sprzedał mu jeden łan ze swoich dóbr w Wilczewie;
Do opracowania wykorzystano między innymi poniższy tekst:
„ Wilczewo.
Wylczschin, Wilcschyn (Zinsb.), Wilczhin, Wilczschen (Konv.), Wilczin (Treßlerb.), 1507 Wylchen, 1510 Wilczenn, 1539 Wiltsch, 1547 Wilschaw, Wilschewen (Contr.-Cat.), Wilkisch 16. Jh. (Urk. d. Bist. Pomes). Zu preuß. wilkis = Wolf? Vgl. Gerullis S. 202.
Nach dem Marienb. Zinsb. aus der Zeit vor 1400 saßen damals hier ein Freier zu kulmischem Rechte (3 Pflüge) und 3 freie Preußen, Pollex. Dywan und Rambod (je 1 Dienst). Der Freie zu kulmischem Rechte war ein Preuße. 1401 nämlich erhielt ,her' Nammyr von Wilczin vom Orden 10 m. (Treßl. 115,12).
Er dürfte dieselbe Person sein, die 1403 genannt wird: ,her' Nammyir im Gebiete zum Stuhm erhält 8 m. Hilfe (Treßl.258,40).
1406 zahlte ,her' Nammir 8 sc Wartgeld für 6 Jahre und 4 sc. für seine Hälfte der Urkunde (Konv. 180,15). Er saß dort also mindestens seit 1401. Er war darnach Jahre hindurch zahlungsunfähig und erhielt daher vom Orden die erwähnte Hilfe.
1408 zahlte er 1 lot (Konv. 200,23). Am 26. März 1413 besiegelte Namyr von Wilczhin, Ritter. mit andern auf der Tagfahrt zu Marienburg eine Urkunde (Toeppen, Act. I. Bd. S. 220).
1507 verkaufte Carle Witichwalt das Gut zu Wylchen (sic!) den beiden Brudern Hansz und Matyes aus der Masze [= aus der Masau] für 900 m. ger. Geldes preuß Münze (St. Sch. Bl. 23a).1)
1) Schmitt (S. 112 und 240) rechnet die oben genannten Brüder Hans und Mathias zu den Sudeck. Der Name Sudeck erscheint zum ersten Male 1548.
Aus dem Schöffenbuche geht diese Zugehörigkeit nicht hervor.
1510 nahmen die beiden Brüder Mattias und Johannes den dritten Bruder Marcus hinzu, daß er das Gut zu Wilczenn bezahlen helfe (ebd. Bl. 27 a).1)
1) Die folgenden Einträge geben ein Bild von den schwankenden Besitzverhältnissen in Wilczewo. 1530 versetzte Lazer Wylscheffzky dem Greger Fideliczke seinen Anteil an den Gütern zn Wylczen für 20 m. ger. preuß. Münze (St. Sch. Bl. 78b)
1531 dankten Niclos und Lazarus von Wyltze ihrer Schwester für die Teilung (St Sch. Bl. 80 b).
In demselben Jahre (1531) verkauften Niclos und Lazarus von Wyltze den Anteil ihres verstorbenen Bruders an Jocob von Crossen für 32 m. ger. (ebd Bl. 80b).
1533 versetzte Niclasz Wilscheffzky seinem Schwager Macz Kuual 2) eine freie Hufe für 15 m. ger pr. Münze (ebd. Bl 86a).
2) In der Hs, steht a mit darübergeschriebenem e. 1535 kaufte Lazarus von seines Bruders Nicklas Frau Elizabet von der Wilschz ihren ganzen Anteil (ebd. Bl. 93a).
In demselben Jahre (1535) kaufte Jocob Crossyn von Lazarus von Wilschz den 6. Teil der Güter zu Wiltschz für 58 m. (St. Sch. Bl. 94a; vgl. 1537 Bl. 96a).
1538 verkaufte der Junker Lazarus von Wiltz den Krug an Bartholomeus vom Reichenberge (St. Sch. Bl. 71 b). 1539 kaufte Macz Koffmann aus Freystadt von Lazar von Wiltsch den Krug zu Wiltsch (St. Sch Bl. 104b) In demselben Jahre (1539) kaufe Greger Ffideliczky von Lazarus Wilthscheflzke den 9. Teil in seinen vaterlichen Gütern für 100 m ger. preuß. Münze (zu 20 gr) (St Sch. Bl 106a).
1541 gelobte Lazar von Wiltsch, daß er alle seine versetzten Güter von seinem eigenen Gelde einlösen wolle (ebd. Bl 142b).
1543 versetzte Junker Lazar v. Wyldtschen seinem Nachbar Junker Jocob v. Wyldtsche 35 Ruten in allen 3 Feldern für 51 m. preuß. Münze (zu 20 gr.) (St Sch. Bl. 125 b). - Junker Jocob ist wohl der in dem folgenden Eintrage genannte Jocob Crossynn.
1543 saßen Greger Ffydeliczke und Jocob Crossyn auf ihren freien Oütern zu Wiltschenn (ebd. Bl 127a).
1544 löste Lazar den Krug zu Wiltsch, der dreien gehörte, Greger Ffydeliczke, Jocob Crossinsky und Lazarus, von Simon Piecloffzky (ebd. Bl. 131 b).
1547 erhielt Anna Wilscheffzka. natürliche Tochter des Lazarus WilIscheffzkenn, die dem Johann Quiszner, Bürger zu Rehden, versprochen war, von ihrem Vater eine Hufe Ackers im Gute Wilschau als Heiratsgut (St. Sch. Bl. 152 b-153a, vgl. 154).
1548 ließ der edle Hans Sudeck einen Vergleich von 1547 zwischen der Frau Katarina, des Greger Sudeck Wilczeffzky nachgelassenen Witwe, und ihren ehelichen Söhnen Merten und Hans eintragen (St. Sch. Bl. 156 b-15 7 a).
1548 schloß Vallten von Strassenn mit Peter von Saudeck, dem er seine Schwester Justina zur Frau gab, zu Braunsberg einen Vertrag wegen des Brautschatzes (ebd. Bl. 180b). Die Wohnsitze sind nicht genannt. Die Eltern waren Hans von Strosszyn und Anna (ebd. Bl 181).
1551 werden Lazar von Wiltsch und seine Frau Dorothea genannt (ebd Bl 176b). 1554 Hans von Wiltsch und Lucas von Tzrinzky mit seinem Stiefsohne Adam von Wiltsch (ebd. Bl. 199a).
1554 kaufte der Edle Casper Dabinszky von Lazer von Wiltsch den Krug zu Wiltsch für 57 m. preuß. (zu 20 gr.). Genannt wird dabei auch der Edle Hans Sudeck von Wilthsch (St. Sch. Bl. 202b).
1555 verkaufte Lazar von Wiltsch dem Adam Crossinzky 20 Ruten breit in allen Feldern für 200 m. preuß. (zu 20 gr.). (St. Sch. Bl. 207b).
1556 werden Mertin Sudeck von Wiltsch und seine Hausfrau Anna genannt (ebd. Bl. 210b). In demselben Jahre (1556) kaufte Hans Sudeck von Wiltsch von Lazar von Wiltsch ein Feld gegen Porschweiten und eines gegen Nickelsdorff, je 20 Ruten breit, für 100 m. preuß (zu 20 gr) (ebd. Bl. 212).
1557 verkaufte Lazar von Wiltzsch an Merten Sudeck von Wiltzsch ein Stück Ackers in der Breite von 10 Ruten, das gegen die Preusche Dameraw lag, für 30 m. preuß. (zu 20 gr.) (ebd. Bl. 219a).
Nach der Uebersicht von etwa 1818 (S. 129) gehörten die Güter Wilczewo, KI.-Baumgart und der Eulenkrug damals einem Besitzer.”
który jest zamieszczony w:
“Mitteilungen des Coppernicus-Vereins für Wissenschaft und Kunst zu Thorn”. H 36. Wyd. : C.A. Koch's Verlagsbuchhandlung; Leipzig 1878-1939;
I to wszystko o ówczesnych Wilczewskich z Wilczewa……
Kasper Niesiecki S.J., w „Herbarzu Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846 podaje genealogię gałęzi rodu Wilczewskich Jana Sudka s. Grzegorza;
„…Jan (Sudek - ten ich przydomek) z Wilczewa Wilczewski, któremu żona Justyna, sześciu synów powiła ….”
Historia Wilczewskich z Wilczewa rozpoczyna się więc za panowania JKM
ZYGMUNTA I STAREGO,
za:http://wladcypolscy.bloog.pl
za:http://wladcypolscy.bloog.pl
s. Kazimierza IV Jagiellończyka i Elżbiety Rakuszanki, (*1 stycznia 1467 - +1 kwietnia 1548); zarazem Wielkiego księcia litewskiego, panującego w latach 1506-1548.
ROZDZIAŁ V.2. RÓD JANA SUDKA WILCZEWSKIEGO v.TALLEN
wg K. Niesieckiego i innych
1. JAN SUDEK WILCZEWSKI (1535? - ????)
---
(syn ????) z Wilczewa - Prusy Książęce.
---
…Jan (Sudek -ten ich przydomek) z Wilczewa Wilczewski, któremu żona Justyna, sześciu synów powiła …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Jan
x
Justyna ???
dzieci:
***
1.1. MACIEJ… pierwszego Macieja, ten w Litwie osiadłszy, tamże bezpotomny wszedł do grobu….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
***
1.2. HERMAN---
…. Drugiego Hermanna, tego z Urszuli- Konojackiej dzieci: Stefan, Stanisław, Szymon, Zygmunt i Zofia….. za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
(…1633 (str. 466) - Hermanium Wilczewski, Inartia (?) Sudek Wilczewski filia de Jacobi Sudek Wilczewski,. in Buzunny . ..Stanum (?) Sudek Wilczewski Patrum .. Buzuny, Kowale, Chudziabin et Borowskie…)
za: Juliuszem Wilczewskim: Wypisy z ksiąg grodzkich Brańskich do 1642 r.
---
x
żona ???
---
dzieci:
1.2.1. STEFAN
--- … Stefan …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
***
1.2.2. STANISŁAW---
… Stanisław …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
(wg Juliusza Wilczewskiego - Wspomniany jest w księgach ziemskich suraskich w Buzunach-Kowalach z 1630 roku)
***
1.2.3. SZYMON… Szymon …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
***
… „Dąbrówka, król., wś w pow. grudziąskim, blisko Radzyna, istniała od najdawniejszych czasów. (....) Jest jeszcze wiadomość o tak zw. lemanach, czyli wybrańcach (milities selecti), którym dał początek i pierwszy przywilej wygotował król Stefan Batory. Każdy otrzymywał wolne dwie włóki, z lasów królewskich brał drzewo na opał i do budowy, piwo warzył dla potrzeby, dobytek wyganiał na wolną paszę; nie dawał chleba ani kwaterunku żołnierzom w czasie wojny (tylko ich robotnicy, czyli poddani byli do tego zobowiązani). Za to musiał być każdy leman czyli wybraniec gotów na zawołanie stanąć albo sam do wojny albo jednego żołnierza z koniem i zbroją dostarczyć. Przywilej królewski podaje zarazem nazwiska lemanów z całego obwodu rogozińskiego.I tak
- w Dąbrówce byli Jan Nosakowski, Paweł Zwoleński i Marcin Górski;
- w Grucie Wojciech Deczyński, Andrzej Mierzwicki, Paweł Klucznik, Wawrzyniec Papalski i szlachetny (nobilis) Walenty Zglinicki;
- w Rogoźnie Szymon Wilczewski, Jan Bojanowski i Maciej Rynkowski;
- w Szembruku Tomasz Gruba i Kazmierz Marchlewicz,
- w Szembruczku Michał Bombik,
- w Szonowie Wawrzyniec radomski, Andrzej Sieklicki, Szymin Czepek, Adam Jankowski,
- w Szczepankach Stanisaław i Jan Ziętarski;
- w Słupie Antoni Cieszyński, Jan Maliszewski i Wojciech Firoński.
(….) Inne włóki lemańskie wydawał starosta rogoziński zwykle na 3 lata w wieczystą dzierżawę…”. (....) za: „SŁOWNIK GEOGRAFICZNY KRÓLESTWA POLSKIEGO I INNYCH KRAJÓW SŁOWIAŃSKICH” pod redakcją Feliksa Sulimierskiego, (wyd. Wa-wa, 1889-1902);
***
….”Obok Kozaków Batory zwrócił jeszcze uwagę i na bitnego polskiego chłopa i z niego postanowił utworzyć piechotę wybraniecką (używaną w Polsce już w początkach XVI w.) Piechotę tę na podstawie sejmu 1578 utworzyć miano w ten sposób, że z miast, wsi królewskich szedł na wojnę jeden uzbrojony na każde 20 łanów, za co miał być zwolniony od robocizny i czynszu, przyczem brano głównie tych, którzy sami mieli ochotę”….za: Bystroń J.S., i inni „Polska, jej dzieje i kultura od czasów najdawniejszych do chwili obecnej”, tom 2, Nakładem Ksiegarni Trzaski, Everta i Michalskiego, Warszawa
***
1.2.4. ZUGMUNT
---
… Zygmunt …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
1630 (str 359) –Zigismundus Sudek Wilczewski filius Hermanium Wilczewski.
1631 (str. 410) - Zigismundus Sudek Wilczewski Przebysław Societam in Buzuny, filius Hermanium Wilczewski
1633 (str. 466) - Zigismundus Sudek Wilczewski Przebysław Societam in Buzuny, filius Hermanium Wilczewski, Inartia(?) Sudek Wilczewski filia de Jacobi Sudek Wilczewski, . . . . in Buzunny . . . . .Stanum (?) Sudek Wilczewski Patrum . . . . Buzuny, Kowale, Chudziabin et Borowskie.
Tłumaczenie:
1630 (str 359) - Zygmunt Sudek Wilczewski syn Hermana Wilczewskiego.
1631 (str. 410) - Zygmunt Sudek Wilczewskim wspólnie z Przebysławem ze wsi Buzuny, synowie Hermana Wilczewskiego.
1633 (str. 466) - Zygmunt Sudek Wilczewski, wspólnie z Przebysławem, synowie Hermana Wilczewskiego, także nieletni (nie wykształcony, niedorosły?) Sudek Wilczewski syn Jakuba Sudka Wilczewskiego ze wsi Buzuny.....(ofiarował, przekazał (naczynia cynowe?) i stryj Sudek Wilczewski dziedzic dóbr Bazuny, Kowale, Chudziabin i Borawskie”.
za: Juliuszem Wilczewskim z Warszawy; Wypisy z ksiąg grodzkich Brańskich do 1642 r
***
1.2.5. ZOFIA---
… Zofia …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
1634 (str. 589) - Zophia filia Hermani Wilczewski Cons. Feliciani Brzozowski de Niewodnica cum Sigismundo Wilczewski Societatis Jezu Sacerdate fre uno grun.
1635 (str. 589) - Zophia filia Hermani Wilczewski Cons. Feliciani Brzozowski de Niewodnica cum Sigismundo Wilczewski Societatis Jezu Sacerdate fre uno grun Stanum (?) Sudek Wilczewski de Buzunny Patrum . . . .
1639 (str. 775) - Wilczewski Zuietatio. Generosa Sophia filia Hermani Wilczewski Censors N. Feliciani Brzozowski N. Autmani Wilczewski fratrem suum Permanum de Solutione Dotis Zuietat Bonisq’ Quinibus Abrenumtiat. Tłumaczenie:
1634 (str. 589) - Zofia córka Hermana Wilczewskiego, sędzia Felicjan Brzozowaki z Niewodnicy przy udziale Zygmunta Wilczewskieg, kapłana z zakonu jezuitów wspólnie (zjednoczeni...)
1635 (str. 589) - Zofia córka Hermana Wilczewskiego, sędzia Felicjan Brzozowski z Niewodnicy, przy udziale Zygmunta Wilczewskiego, kapłana z zakonu jezuitów wspólnie (zjednoczeni) z "cynowym" Sudkiem Wilczewskim ze swoich Buzunów...
1639 (str. 775) - Wilczewski.... Urodzona (wielmożna, szlachcianka) Zofia, córka Hermana Wilczewskiego, sędzia urodzony (N-nobilis) Felicjan Brzozowski i urodzony ...? Wilczewski przy ojcu swoim pozostający, wpłacili na cele religijne, dla odpuszczenia grzechów. (?)
za: Juliuszem Wilczewskim z Warszawy; Wypisy z ksiąg grodzkich Brańskich do 1642 r.
***
1.3. JĘDRZEJ---
… Trzeciego Jędrzeja, ten z Zofji Kruszyńskiej spłodził Stanisława…;
… Deputat na trybunał koronny w 1643…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
… Wilczewski Andrzej z woj. malborskiego, elektor Wł. IV.
za: hr.Dunin-Borkowski J.,M. Dunin-Wąsowicz M., - „Elektorowie królów Władysława IV, Michała Korybuta, Stanisława Leszczyńskiego i spis stronników Augusta III zestawili w porządek abecadłowy Jerzy hr. Dunin-Borkowski i dr Miecz. Dunin Wąsowicz. Lwów 27.X.1910” – Rocznik Towarzystwa Heraldycznego nakładem Elżbiety z hr. Łosiów hr. Duninowej-Borkowskiej we Lwowie, tom I, str. 251
ryc. Wilczewscy.w.Roczniku.Lwowskim
---
Jedrzej
x
Zofia Kruszyńska:
---
dzieci:
***
1.3.1. STANISŁAW---
… ten z Gąsiorowskiej, córkę Krystynę, która pierwszym związkiem żyła z Chodoręckim, drugim z Trankwiczem …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
… Między Wilczewskimi też nie było spokoju. Maciej Wilczewski, pan na Montkach i części Klecewa, popadł w spór z dziedzicem Baumgartu i Badle, Stanisławem Wilczewskim. Sprawa znalazła się w sądzie, gdy Maciej najechał dobra ziemskie Stanisława215.
Tenże Maciej wiódł zatarg z Maciejem i Jerzym Kalksteinami, właścicielami części Klecewa.
215 AP Gdańsk. Akta sądu ziemskiego sztumskiego, nr 3/2, s. 634;…”
za: S.Achremczyk” Życie polityczne Prus Królewskich i Warmii w latach 1660 – 1703” Olsztyn 1991,…
---
Stanisław
x
Gąsiorowska
---
dzieci:>
***
1.3.1.1. KRYSTYNA---
… Krystynę, która pierwszym związkiem żyła z Chodoręckim, drugim z Trankwiczem….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Krystyna
1x Chodoręcki
2x Trankwicz
***
1.4. JAKÓB---
…. Czwartego Jakóba, ten z Gertrudy Kobryńskiej, zostawił synów Jędrzeja i Macieja…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
… Malbork, ławnik ziemski, …502. Jakub Sudek-Wilczewski, zmarł ante 22.09.1614 (SztM 6, k 71)…
za: „Urzędnicy Prus Królewskich XV-XVIII wieku”, oprac. Krzysztof Mikulski, Wyd. Ossolineum, 1990
---
Jakób
x
Gertruda Kobryńska
---
dzieci:
***
1.4.1. JĘDRZEJ, zm.1653---
… Jędrzeja…
… Deputat na Trybunał Koronny 1643r …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
… Andrzej Wilczewski (żona Korycka) Andrzej Wilczewski wspomniany jako właściciel Kuleszy…
za: Juliuszem Wilczewskim; Wypisy z ksiąg ziemskich suraskich z 1630 r
---
… Zofia, córka nieżyjącego już Piotra, wdowa po Andrzeju Sudku Wilczewskim, 1653 r.; krewny jej Gabryel, 1695 r. (Gr. Brańs.)….
za: Adam. Boniecki, „Herbarz Polski”, Wa-wa 1890
---
1634 (str. 492) - Andreas Wilczewski filius Jacobi in Buzuny, Kowale, Chudziabin et Borowskie post Stanislaum Wilczewski Patrum suum steriliter decefions hodes
za JulWil: Wypisy z ksiąg grodzkich Brańskich do 1642 r)
Tłumaczenie:
1634 (str. 492) - Andrzej Wilczewski syn Jakuba dziedzica dóbr Buzuny, Kowale, Chadziabin i Borawskie.
1636 (str. 535) - Andrzej Sudek Wilczewski i Zofia Korycka.
za: Juliuszem Wilczewskim z „ Wypisy z ksiąg grodzkich brańskich do 1642 r”
---
… Dwa dwory szlacheckie w Czaplinie kontynuowały tę tradycję. Jeden stanowił własność Andrzeja i Zofii z Koryckich Sudek-Wilczewskich, drugi Andrzeja i Katarzyny z Koryckich Skiwskich. We wsi Gajowniki do początku XVI wieku funkcjonował dwór zarządcy lasów królewskiej włości suraskiej.
To właśnie Gajewnicy surascy sprzedali w roku 1516 część swoich gruntów Stefanowi Czaplicowi marszałkowi dworu Aleksandra Chodkiewicza. W roku 1533 właścicielem Czaplina był Jośko Czaplic. Po tym rodzie bojarskim do dziś pozostała nazwa osady.
za:W.F.Wilczewski, J.Maroszek:“NIEWODNICA Dzieje parafii i kościoła 1596-1996”
---
… 5 listopada 1641 zawarto umowę między wielebnym księdzem Nikodemem Szybińskim archymandrytą Supraslskim z wielebną kapitułą monastyru Supraslskiego z jednej strony, a księdzem Adamem Moczarskim plebanem niewodnickim, także panem Krzysztofem Skiwskim, y małżonką panią Katarzyną Korycką Skiwską, panem Andrzejem Wilczewskim i małżonką panią Zofią Korycką Wilczewską z drugiej strony o wybudowanie w dobrach Czaplinskich grobli granicznej na koszt monastyru….
za: Czaplino - Wikipedia, wolna encyklopedia
---
Jędrzej
x
Zofia z KORYCKICH h.Ciołek
***
1.4.2. MACIEJ---
… Macieja, od którego były trzy córki, i dwóch synów; Stanisław z Przewoską, i Jakób na Czaplinie z Chryniewicką bezdzietni….. za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Maciej
x
Urszula zd. ???Troska
---
dzieci:
1.4.2.1. NN córka
1.4.2.2. NN córka
1.4.2.3. NN córka
1.4.2.4. Stanisław
---
…. z Przewoską,….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
elektor Michała Korybuta 1669
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Stanisław
x
Przewoska
***
1.4.2.4. JAKÓB---
…na Czaplinie z Chryniewiecką bezdzietni….
… Elektor Michała Korybuta 1669 …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
… W 1662 wspomniany jest dwór Jakuba Wilczewskiego. We dworze tym było 19 osób….
za: „Czaplino” - Wikipedia, wolna encyklopedia
---
Wilczewski Jakób - w 1673 r. dziedzic: Czaplino - gub. grodzieńska była ziemia bielska (24zł, 10 chłopów), Mincze (18zł, 18chł.), Trypucie - gm. Choroszcza (23 zł, 23 chł.), Barszczówka (33 zł, 33 chł.).
za: danymi Juliusza Wilczewskiego.
***
Jakóbx
Chryniewicka
---
dzieci:
bezdzietni
***
1.5. STANISŁAW---
… Piątego Stanisława, który nabył dóbr Bużyny w Podlaskiem….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
***
1.6.a. JAN
---
…. Szóstego Jana, ten pojął Dorotę Stollownę dziedziczkę na Gulbiu, z tej miał dwie córki: Elżbieta Gabryelowi Chełstowskiemu, Katarzyna Grochowalskiemu zaślubione, i synów pięciu, z tych Teofil w zakonie św. Pawła pustelnika życie sobie obrał. Hektor drugi syn, sędzia ziemski Malborski, tego syn Stanisław w zakonie naszym z Suchodolskiej zrodzony, i córka Anna 1-mo voto Lewicka,. 2-do voto Mokrzecka, i bracia tejże Anny drudzy, to jest Krzysztof i Kazimierz, tego ostatniego z Oraczewskiej córka Antonina trzy razy śluby małżeńskie ponowiła, pierwszy z Kuropatnickim, drugi z Janem Tarłem, trzeci z Załuskim starostą Rawskim….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
… Marcina [Rywockiego – przyp.JiI.Wilczewscy] żona była Anna, córka. Sudka Wilczewskiego, ławnika ziemskiego malborskiego i Doroty Gulbskiej….
za: „Geografia……” pod redakcya Sulimierskiego
---
N. miał za sobą Annę Wilczewską 1627.
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846; Rywocki herbu Prus (t. 8 s. 213-214)
---
… Malbork, ławnik. Jan Sudek-Wilczewski
1 VI 1622 (SztZ1, s.89
9.IX.1622 (SztZ 1 str. 113
za: „Urzędnicy Prus Królewskich XV – XVIII wieku. Spisy. PAN. Ossolineum, str. 99
---
Jan
x
Dorota Stollowna [Gulbska]
---
dzieci:
***
1.6.1. ELŻBIETA---
….Elżbieta Gabryelowi Chełstowskiemu…)
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Elżbieta
x
Gabryel Chełstowski;
***
1.6.2. KATARZYNA---
… Katarzyna Grochowalskiemu…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Katarzyna
x
Grochowalski;
***
1.6.3. TEOFIL---
…Teofil w zakonie św. Pawła pustelnika życie sobie obrał…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
***
1.6.4. HEKTOR---
….Hektor drugi syn, sędzia ziemski Malborski, tego syn Stanisław w zakonie naszym z Suchodolskiej zrodzony…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
…Hektor sędzia ziemski Malborski, podpisał elekcyą Władysława IV. Kazimierz syn jego, żona Elżbieta w roku 1668”…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Malbork – sędzia ziemski … 611. Hektor Sudek-Wilczewski, nominowany 20 VI 1633 (SztZ 1, s.365-366), 23 IX 1652 (SztZ 1, s. 650 – ostatni wpis w księdze)… Nominację na sędziego malborskiego wydano w III 1661 (Sig. 3, k. 14v; 6, k.33v) Andrzejowi z Watkowic Gosławskiemu, ławnikowi malb. (nr 513). Nie została ona zrealizowana, gdyż Bąkowski otrzymał nominację „post mortem” Wilczewskiego (por. następcę)….
za: „Urzędnicy Prus Królewskich XV-XVIII wieku”, oprac. Krzysztof Mikulski, Wyd. Ossolineum, 1990
---
1633
(Hektor w „Maiestas ….” z a.d. M.DC.XL.III
---
1648
„Suffragia woiewodztw, y ziem Koronnych, y Wielkiego Xięstwa Litewskiego, zgodnie na Nayiaśnieyszego Iana Kazimierza, obranego Krola Polskiego, Wielkiego Xiążęcia Litewskiego, Ruskiego, Pruskiego, Mazowieckiego, Żmudzkiego, Inflantskiego, Smoleńskiego, Czernichowskiego, etc. Y Szwedzkiego, Gojskiego, Wandalskiego, etc. Dziedzicznego Krola dane, między Warszawą, a Wolą, dnia 17 Listopada, roku 1648…
(….)
… Woiewodztwo Malborskie.
47. Iakub Weiher Wojewoda Malborski, Kiszporski, Człuchowski, Bytowski Starosta, salvis juribus Eccl: Rom: et ommunitatibus privilegijsque per omnia Terrarium Prussiae. Ian z Gradowska Zawacki, Podkomorzy Parnawski, Starosta Swiecki. Ian von Felden Zakrzewski, Chorąży Malborski. Zygmunt Guldenstern, Starosta Stumski, salvis juribus Terrarium Prussie. Hektor z Wilczewa Wilczewski, Sędzia Ziemski Malborski, salivis juribus Terr, Prussie, necnon salvis per omnia Eccl.: Cathol: Rom: Praerogativis. Mikołay Bakowski. Fabianus Milewski, Scabinus Terrestris Margeburg: Nancius…. (….)
Filip Kazimierz Obuchowicz, Woyski Moderski,
Marszałek Koła Rycerskiego.
Malcher Stanisław Sawicki, Łowczy Mielnicki,
Sekr: I.K.Mci.”
(łac. suffragium = głos wyborczy)
---
… Wilczewski Hektor, sędzia malborgski podpisał elekcją Władysława IV; miał za sobą Kostczankę Suchodolską i z nią odziedziczył znakomitą część Kostek i Suchodoła na Podlasiu w ziemi drohickiej, które dobra w r. 1685 córka jego Konstancja Stanisława Lewickiego a potem Mokrzeckiego małżonka sprzedała Janowi Antoniemu Święckiemu, podstaroście drohickiemu, podczaszemu mielnickiemu, deputatowi na trybunał koronny. Z dóbr tych wyprawiana była szkuta z żytem, jak zaprzysiężenie w aktach grodzkich ziemi drohickiej znajdujące się naucza, była albowiem ustawa, że wysyłający do Gdańska zaprzysięgał w grodzie, iż własne zboże do Gdańska wysyła…
za: Święcki Tomasz – „HISTORYCZNE PAMIĄTKI ZNAMIENITYCH RODZIN I OSÓB DAWNEJ POLSKI”, przejrzał w rękopisie, objaśnił i uzupełnił przypisami Juljan Bartoszewicz, Nakładem S.II. Merzbacha Księgarza ul. Miodowa nr 486, Warszawa 1859,
ryc. Wilczewscy wg. Święckiego
---
Hektor
x
Suchodolska:
---
dzieci:
***
1.6.4.1. STANISŁAW---
….Stanisław w zakonie naszym z Suchodolskiej zrodzony…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846 ---
…”Papież Inocenty XI brewem 1667 r. wszystko to zatwierdził. Ponieważ jednak osią wszystkich wydarzeń i całego życia społecznego w zniszczonym Drohiczynie była restauracja jezuickiej rezydencji oraz ze względu na bardzo obfity materiał odnoszący się do tego okresu dziejów miasta, możemy zapoznać się dokładniej z całą akcją jezuicką. A więc jeszcze w 1658 r. zaraz po ostatniej klęsce Jezuici — Walenty Kosiński, superior Jankowski i Zawlicki, utworzyli w Drohiczynie rezydencję zakonną zgoła na własną rękę.
Zbliżające się niebezpieczeństwo ze strony Moskwy, prowadzącej długą wojnę z Polską (1657-1667) zmusiło rezydencję do likwidacji, a napad Moskali w marcu 1660 r. spalił ją wraz z częścią miasta. Jezuici siedzieli przez jakiś czas na parafii. Wielka fundatorka i opiekunka Jezuitów drohickich Mińczewska zmarła 23 lutego 1661 r. Jezuici wystąpili z pretensjami do spadku Mińczewskiej, opierając się na ustnym testamencie zmarłej, o czym rzekomo i jej rodzina wiedziała. Testament ten przekazywał podobno całe mienie i klejnoty nieboszczki na rzecz rezydencji zakonnej, lecz wobec stanowczego sprzeciwu rodziny dali Jezuici za wygraną nie otrzymawszy od Mińczewskich ani grosza.
Nowe zapisy przyszły w sukurs ojcom. Rejentowa drohiczyńska Hobrzyńska umierając zapisała w dniu 24 marca 1661 r. cały swój majątek. Także kanonik płocki Jędrzej Swinołęcki zapisał w maju tegoż roku folwark swój zwany Lizą Nową, odległy o 7 mil od Drohiczyna.
W roku następnym przybyły do rezydencji dwa ogrody, jeden za Bugiem, przeznaczony później na willę, drugi otrzymany od Zofii Kupińskiej, mieszczanki drohickiej.
Kasztelan zakrocimski -Tomasz Olędzki ofiarował; spory plac miejski, a jezuita Stanisław Wilczewski zapisał z ojcowizny swojej w mieście Łomży sumę 10.000 zł.p. którą brat jego wkrótce na ręce O. Zawlickiego wpłacił.
Cyfry te charakteryzują ówczesnych ludzi i wykazują, że same okoliczności pomagają rozwojowi życia zakonu w Drohiczynie”…
za: FELIKS ZYGMUNT WEREMIEJ; „STOLICA JAĆWIEŻY. MONOGRAFIA MIASTA DROHICZYNA NAD BUGIEM W ZARYSIE HISTORYCZNYM.” Nakładem Gimnazjum Państwowego im. J. I. Kraszewskiego w Drohiczynie; 19 3 8 ---
***
1.6.4.2. ANNA [KONSTANCJA]….córka Anna 1-mo voto Lewicka,. 2-do voto Mokrzecka…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
…Wilczewski Hektor, sędzia malborgski podpisał elekcją Władysława IV; miał za sobą Kostczankę Suchodolską i z nią odziedziczył znakomitą część Kostek i Suchodoła na Podlasiu w ziemi drohickiej, które dobra w r. 1685 córka jego Konstancja Stanisława Lewickiego a potem Mokrzeckiego małżonka, sprzedała Janowi Antoniemu Święckiemu, podstaroście drohickiemu, podczaszemu mielnickiemu, deputatowi na trybunał koronny….
za: Święcki Tomasz – „HISTORYCZNE PAMIĄTKI ZNAMIENITYCH RODZIN I OSÓB DAWNEJ POLSKI”, przejrzał w rękopisie, objaśnił i uzupełnił przypisami Juljan Bartoszewicz, Nakładem S.II. Merzbacha Księgarza Ul. Miodowa nr 486, Warszawa 1859,
---
Anna
1x Lewicki [Stanisław];
2x Mokrzecki;
***
1.6.4.3. KRZYSZTOF---
… i bracia tejże Anny drudzy, to jest Krzysztof…..
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Podczaszy drohicki w 1658r.
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Krzysztof
x- w 1658
Maryanna z Żukowa herbu Prus III, córka Wojciecha Maksymiliana, podsądka ziemskiego sandomierskiego i Anny Gołuchowskiej herbu Leliwa. Wcześniej żona Jana Dembińskiego h.Rawicz, po śmierci, którego wyszła za Krzysztofa Wilczewskiego herbu Trzy radła, stolnika drohickiego.
za: Inscr. Crac. 1658 ks. 276 f.479.
---
Maryanna Żukowska (wcześniej żona zmarłego w 1658 r. Jana Dembińskiego h. Rawicz)
za: „Herbarzem Polski” Adama Bonieckiego ---
Grodzkie i ziemskie > Poznań > Inskrypcje > XVII/XVIII wiek
3176 (Nr. 1106 I) 1683
Wojciech Czacki, s. o. Jana Cz., daje plencję Franciszkowi Dembińskiemu, tow. chor. hast. królewicza Jakóba, do podnies. s. 4. 000 złp. przez ol. Marjannę z Żukowa ol. Jana z Dębian Dębińskiego sty nowomiejsk., 2-o v. Krzysztofa Wilczewskiego żonę ol. Stanisławowi D. miecznikowi czerniechow. w gr. krak. zapis. sced. zaś na osobę Andrzeja Gołuchowskiego miecznika santoc., a przez niego na Eremjana D. klana rogoź., a przez klana na ol. Pawła Promnickiego, poczem przez córkę i jedyną spadkob. klana Zofjannę D. ż. Mikoł. Mycielskiego wojskiego kalis. i przez spadkob. Promnickiego na zezn. (f. 6)
za. „Teki Dworzaczka”, wyd. PAN, Biblioteka Kórnicka, Kórnik-Poznań,1997
***
…” Strona 70... Marianna Wilczewska, żona Krzysztofa Wilczewskiego, cześnika drohickiego.”...(…)
Klasztor tutejszy (Klarysek w Chęcinach – od JiI.wilczewskich), gdy coraz więcej panien do zakonu przybywało, był kilkakrotnie rozszerzany, a po dwakroć od pożaru niszczony, tojest w roku 1700 i 1731. Pierwszą jego dobrodziejką była pani Maryanna z Łukowa Wilczewska cześnikowa drohiczyńska, która mając zamiar przyjąć habit Franciszkanek, sprzedawszy wszystkie swoje nieruchomości, osiadła klasztorze, hojnie go wspierała, placów i domów dla rozprzestrzenienia dokupiła, i w budynki gospodarskie zapomogła. Nawetjuż miała odbyc obłóczyny, gdy nagle zakończyła życie z wielkim żalem, a jeszcze wiekszą strata dla panien Franciszkane, które jednak na jej pamiatkę wystawiły pomnik, dotąd nad drzwiami zakrystyi znajdujący się, z nastepnym napisem, dowodzącym, że zakonnice kiedyś nawet wiersze składały:
za: Szymański Józef, Rosin Ryszard „Corpus inscriptionum Poloniae”, Muzeum Świętokrzyskie w Kielcach, Muzeum Okręgowe w Sieradzu - Inscriptions – 1975
Podziękowanie to nadal nad tymi drzwiami znajduje się w Kościele w Chęcinach, zaś w przedsionku tablica informacyjna
(ryc. Tablica informacyjna z kościoła w Chęcinach-foto.Igor Wilczewski)
…”Około 1670 roku dobra Korytnica i Jawór (ziemia jędrzejowska) zmieniały dziedziców. Córka Stanisława Balickiego, dziedzica tych dóbr, Zofia wyszła za mąż, za Władysława z Pilicy Korycińskiego, stolnika krakowskiego, ale żyła z nim w separacji.
W 1671 roku dobra te odsprzedała za 50 000 zł Krzysztofowi Wilczewskiemu, podczaszemu ziemi drohickiej, który był też dziedzicem części Lipy i Karsów leżących nie opodal Korytnicy, co potwierdził w 1691 roku drugi mąż Zofii Jan z Kozyc, łowczy bracławski.
Krzysztof Wilczewski w 1676 roku ufundował prebendę NMP z zastrzeżeniem, aby proboszcz utrzymywał wikarego poprzez prebenderza, zaś w 1675 roku zapisał na Korytnicy i Jaworze czynsz na szpital w Korytnicy.
Krzysztof Wilczewski umarł bezdzietnie.”..
za: "Historyczny opis kościołów, miast, zabytków i pamiątek w Jędrzejowskiem" Drukarnia szkoły rzemieślniczej w Marjówce - 1930 rok - str. 68 i 15).
oraz za J.Wilczewskim z Warszawy.
***
1.6.4.4. KAZIMIERZ---
…i Kazimierz…., …z tego ostatniego z Oraczewskiej córka Antonina trzy razy śluby małżeńskie ponowiła, pierwszy z Kuropatnickim, drugi z Janem Tarłem, trzeci z Załuskim starostą Rawskim….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
…”żona Elżbieta w roku 1668”…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Urodzony w Bielsk Podlaski, białostockie.
Poseł, podpisał elekcję króla Jana III Sobieskiego w 1674r.
---
…”W 1695 roku, gdy Zofia Korytnicka zd. Balicka była wdową po dwóch mężach, dobra w Korytnicy zajął samowolnie Kazimierz Wilczewski podczaszy magdeburski, brat zmarłego bezpotomnie Krzysztofa z Wilczewa Wilczewskiego. Powstał spór o dobra korytnickie między Zofią a Kazimierzem Wilczewskim. Sprawa znalazła się w sądach Trybunału Lubelskiego (feria VI pt. fest s. Mathaei Ap. 1695).
Kazimierz Wilczewski był innego usposobienia niż jego brat Krzysztof i ks. Dunicz wiele przykrości miał od niego. (X. Jan Wisniewski kanonik sandomierski proboszcz w Borkowicach.
Stefan Rossołowski dr fil. dnia 30 września 1699 roku za pośrednictwem X. Jana Dunicza plebana korytnickiego i Kazimierza Czarnieckiego zawarł w Korytnicy z Kazimierzem z Wilczewa Wilczewskim, cześnikiem malborskim, dziedzicem wsi Jawor przed tem zwanym Wolą, umowę o dziesięcinę tak z folwarku jak i gruntów chłopskich, o którą od lat 3 toczył się proces po różnych instancjach.”…
za: "Historyczny opis kościołów, miast, zabytków i pamiątek w Jędrzejowskiem" Drukarnia szkoły rzemieślniczej w Marjówce - 1930 rok - str. 68 i 15).
oraz za J.Wilczewskim z Warszawy
---
Kościół w Korytnicy (foto. Janusz Wilczewski)
***
Kazimierzx - 1668
Elżbieta ORACZEWSKA.
---
dzieci:
***
1.6.4.4.1. ANTONINA… Tarłem, trzeci z Załuskim starostą Rawskim…
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846
---
… urodzona w 1690 w Bielsku Podlaskim, białostockie. Zmarła w 1716. Cześnikowa malborska …
---
Antonina
---
x1
(1) Jan KUROPATNICKI syn Andrzej Kuropatnicki. Jan urodził się w 1686 w miejscowości Bielsk Podlaski - Podlasie. On zmarł w 1710.
Kasztelanic biecki, dziedzic Tarnowca, Budyłowa, Nieledwi. Dla żony Antoniny w 1702 r. otrzymał prawo własności na Glinnik, tegoż roku otrzymał list przypowiedny na chorągiew pancerna, w 1705 roku darował 140 florenów Bazyljanom chełmskim…)v Kuropatnicki herbu Nieczuja (t. 5 s. 458-459). N. Kuropatnicki miał za sobą Wilczewską.
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846
---
…” W 1654 roku [wieś] Nieledew należała do Pawła Brodowskiego, natomiast w 1665 dostała się w spadku Mikołajowi i Adamowi Brodowskim. W 2 połowie XVII wieku wieś przeszła we władanie Andrzeja Mikołaja Kuropatnickiego, ożenionego z Marcybellą Łaszczówną, córką Mikołaja Łaszcza. Po nich dziedziczył syn Jan [Kuropatnicki], ożeniony z Antoniną Wilczewską, a następnie wnuk Józef mąż Anny Tarłówny, a następnie Teresy – z Kurdwanowskich….”
za: Ewa Olszewska „Mnie ta Ziemia od innych droższa – Hrubieszów i Okolice”
ryc. W.Antonina 1
ryc. W.Antonina 2
---
x2 – 1710 r.
Jan TARŁO, drugi syn Zygmunta starosty Pilznieńskiego, ten z Wilczewską pozostałą wdową po Kuropatnickim, nie zostawiwszy żadnego potomka, wszedł młodo do grobu. Tarło herbu Topór (t. 9 s. 9-24)
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1845
---
… w 1710 Jan TARŁO w miejscowości Bielsk Podlaski - białostockie. Jan urodził się w 1675 w miejscowości Pilzno - Małopolska. On zmarł w 1715. Starościc pilzieński…
---
x3 – 1715 r.
Józef ZAŁUSKI, starosta Rawski, rotmistrz ziemi Rawskiej 1733. posłem stawał na różnych sejmach i z uszczerbkiem fortuny swojej, ojczystej wolności bronił, primo voto pojął był Wilczewską, wdowę po Kuropatnickim i Janie Tarło, z tą sterilis: 2do voto z Dembicką pozostałą wdową po Trepce, z tej córki dwie zostają
Załuski herbu Junosza (t. 10 s. 48-54).
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846
---
b. JAN
2x
żona ???
---
dzieci:
***
1.6.5. MACIEJ---
...Maciej sądowy Malborski, trzeci syn Jana z Gertrudy Kissowskiej, zrodził Michała bezpotomnego, i Ludwika sądowego Malborskiego, którego z Zbyszewskiej cztery córki, Głuchowska, Niewieścińska, Pinińska, i Wałdowska, i syn Adam, którego z Tuchołczanki kasztelanki dzieci: Józef, Franciszek i Walentyn i córka Ewa.,
…Maciej sądowy Malborski 1672 roku /Monim.Resid.Mariaeb./…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
.... Wilczewscy, znaczący ród w województwie malborskim, byli średnio zamożną szlachtą. Dochodzącą do urzędów sądowych. Nie udało im się stworzyć własnego dużego kompleksu dóbr ziemskich, mimo, że usiłowali tego dokonać przez odpowiednią politykę matrymonialną. Prowadził ją nieudolnie asesor sądu ziemskiego malborskiego Maciej Wilczewski. Najpierw karał syna Michała, który starał się poślubić pannę, którą ojciec uważał za nieodpowiednią212 Z drugim synem Ludwikiem postępował odwrotnie. Namawiał go do poślubienia panny Zbyszewskiej, wiedząc iż ojciec jej przeciwny był małżeństwu. Za wiedzą Macieja Wilczewskiego obmyślono plan porwania panny. W dzień zapustów 1667 roku zjechała barwna kawalkada do Dworu Andrzeja Zbyszewskiego do Chojn. Zbyszewski nie uległ namowom, prośbom. Widząc nieugiętą postawę ojca, użyto przemocy. Sprowadzony nocą ksiądz pod przymusem udzielił ślubu Ludwikowi Wilczewskiemu ze Zbyszewską213. Andrzej Zbyszewski małżeństwa zawartego bez jego zgody nie uznał i oskarżył Wilczewskich o najazd. Spór zakończył się zasądzeniem Ludwika Wilczewskiego na karę wieży. W trakcie odbywania kary, Zbyszewski zmienił zdanie, uznał Wilczewskiego za zięcia i prosił o jego uwolnienie214. Pogodził się z losem i z córką jedynaczką, która na przekór ojcu poślubiła Ludwika Wilczewskiego, pana na Watkowicach. Małżonek jej okazał się człowiekiem bardzo porywczym, skorym do zatargów pod byle pretekstem.
Między Wilczewskimi też nie było spokoju. Maciej Wilczewski, pan na Montkach i części Klecewa, popadł w spór z dziedzicem Baumgartu i Badle, Stanisławem Wilczewskim. Sprawa znalazła się w sądzie, gdy Maciej najechał dobra ziemskie Stanisława215.
Tenże Maciej wiódł zatarg z Maciejem i Jerzym Kalksteinami, właścicielami części Klecewa.
---
212 AP Gdańsk. Akta sądu grodzkiego dzierzgońskiego nr 14/5, k.467. Manifest Michała Wilczewskiego. Dzierzgoń 1.VII.1669, Michał obwiniał ojca i brata Ludwika, że gdy chciał jechać do panny „przejrzanej sobie za żonę, na mie nastapili, konia wzieli, kilka razy rodzic w gębę uderzył mię, do takiej broniąc jeździć. Krótko po tym nowu rodzic z szablą dobytą gonił mię podobnie chcąc mię zabić [,,,,]. Przez pięc lat prawie tych często na niewinność moją najeżdżał”.
213 AP Gdańsk. Akta sądu grodzkiego dzierzgońskiego k. 295 i n. Protestacja Andrzeja Zbyszewskiego, Dzierzgoń 30.IV.1667.
214 AP Gdańsk. Akta sądu grodzkiego dzierzgońskiego nr 14/7, k. 183 215 AP Gdańsk. Akta sądu ziemskiego sztumskiego, nr 3/2, s. 634;…)
za: S.Achremczyk” Życie polityczne Prus Królewskich i Warmii w latach 1660 – 1703” Olsztyn 1991,
---
Maciej
x
Gertrudą KISSOWSKĄ
---
dzieci:
***
1.6.5.1. MICHAŁ---
... Michała bezpotomnego ….
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846
---
…Malbork, ławnik ziemski. … 520. Michał Sudek-Wilczewski, wybrany 21 IV 1664 (SztZ 2, s.6)
za: „Urzędnicy Prus Królewskich XV-XVIII wieku”, oprac. Krzysztof Mikulski, Wyd. Ossolineum, 1990
---
.... Wilczewscy, znaczący ród w województwie malborskim, byli średnio zamożną szlachtą. Dochodzącą do urzędów sądowych. Nie udało im się stworzyć własnego dużego kompleksu dóbr ziemskich, mimo, że usiłowali tego dokonać przez odpowiednią politykę matrymonialną.
Prowadził ją nieudolnie asesor sądu ziemskiego malborskiego Maciej Wilczewski. Najpierw karał syna Michała, który starał się poślubić pannę, którą ojciec uważał za nieodpowiednią212.
Z drugim synem Ludwikiem postępował odwrotnie.(….)
*
212 AP Gdańsk. Akta sądu grodzkiego dzierzgońskiego nr 14/5, k.467. Manifest Michała Wilczewskiego. Dzierzgoń 1.VII.1669, Michał obwiniał ojca i brata Ludwika, że gdy chciał jechać do panny „przejrzanej sobie za żonę, na mię nastąpili, konia wzięli, kilka razy rodzic w gębę uderzył mię, do takiej broniąc jeździć. Krótko po tym znowu rodzic z szablą dobytą gonił mię podobnie chcąc mię zabić [,,,,]. Przez pięć lat prawie tych często na niewinność moją najeżdżał....
za: S.Achremczyk Życie polityczne Prus Królewskich i Warmii w latach 1660 – 1703” Olsztyn 1991,
***
1.6.5.2. LUDWIK---
…sądowego Malborskiego…., którego z Zbyszewskiej cztery córki, Głuchowska, Niewieścińska, Pinińska, i Wałdowska, i syn Adam, którego z Tuchołczanki kasztelanki dzieci: Józef, Franciszek i Walentyn i córka Ewa…);
…W tymże roku [1668 - JIWil]. Ludwik sądowy Malborski 1700 roku, córka jego poszła za Pinińskiego…
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846
---
Zbyszewski herbu Topór (t. 10 s. 139)
Zbyszewski herbu Topór, w Wielkopolsce. Ewa z Łukowa Zbyszewska z Dembińskiej siostry Remigiana urodzona, Jana Albrychta Smoguleckiego małżonka tego herbu, jako wyraźnie pisze Pigłowski w kazaniu swoim pogrzebowym. Adam dobroczynny na nasze kolegium Bydgoskie 1662. Sukcesorowie jego fortuny Jędrzej Zbyszewski i Ludwik Wilczewski, Jan w Poznańskiem województwie podpisał elekcją Jana III. Michał i Maciej w Kaliskiem 1669. Jerzy, Stanisław i Jędrzej w Płockiem tegoż roku.
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846
---
… Malbork, ławnik ziemski, … 530. Ludwik Sudek-Wilczewski, Wybrany 19 IX 1678 (SztZ 2, s.44), 27 VI 1702 (DzierzG 12, s. 308)
za: „Urzędnicy Prus Królewskich XV-XVIII wieku”, oprac. Krzysztof Mikulski, Wyd. Ossolineum, 1990
---
.... Wilczewscy, znaczący ród w województwie malborskim, byli średnio zamożną szlachtą. Dochodzącą do urzędów sądowych. Nie udało im się stworzyć własnego dużego kompleksu dóbr ziemskich, mimo, że usiłowali tego dokonać przez odpowiednią politykę matrymonialną.
Prowadził ją nieudolnie asesor sądu ziemskiego malborskiego Maciej Wilczewski. Najpierw karał syna Michała, który starał się poślubić pannę, którą ojciec uważał za nieodpowiednią212.
Z drugim synem Ludwikiem postępował odwrotnie. Namawiał go do poślubienia panny Zbyszewskiej, wiedząc iż ojciec jej przeciwny był małżeństwu. Za wiedzą Macieja Wilczewskiego obmyślono plan porwania panny.
W dzień zapustów 1667 roku zjechała barwna kawalkada do Dworu Andrzeja Zbyszewskiego do Chojn. Zbyszewski nie uległ namowom, prośbom. Widząc nieugiętą postawę ojca, użyto przemocy. Sprowadzony nocą ksiądz pod przymusem udzielił ślubu Ludwikowi Wilczewskiemu ze Zbyszewską213. Andrzej Zbyszewski małżeństwa zawartego bez jego zgody nie uznał i oskarżył Wilczewskich o najazd. Spór zakończył się zasądzeniem Ludwika Wilczewskiego na karę wieży. W trakcie odbywania kary, Zbyszewski zmienił zdanie, uznał Wilczewskiego za zięcia i prosił o jego uwolnienie214. Pogodził się z losem i z córką jedynaczką, która na przekór ojcu poślubiła Ludwika Wilczewskiego, pana na Watkowicach. Małżonek jej okazał się człowiekiem bardzo porywczym, skorym do zatargów pod byle pretekstem. ….
*
213 AP Gdańsk. Akta sądu grodzkiego dzierzgońskiego k. 295 i n. Protestacja Andrzeja Zbyszewskiego, Dzierzgoń 30.IV.1667.
214 AP Gdańsk. Akta sądu grodzkiego dzierzgońskiego nr 14/7, k. 183…)
za: S.Achremczyk „Życie polityczne Prus Królewskich i Warmii w latach 1660 – 1703” Olsztyn 1991,
---
… Ludwik Wilczewski, asesor zs. sąd. malbor., s. o. Macieja W[ilczewskiego]., w im. sw. oraz: Adama, Elżbiety, Marianny, Gertrudy, i Katarzyny Wilczewskich, dzieci swych, małol., z ol. Katarzyny Zbyszewskiej, zrodz. z 1. 000 zł. należ. ol. żonie kwituje Swiętosława Orzelskiego (f. 170v)…
za: Teki Dworzaczka. Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 5306 (Nr. 186) 1683
---
Ludwik
x
Katarzyna ZBYSZEWSKA
… Zbyszewski herbu Topór (t. 10 s. 139)
Zbyszewski herbu Topór, w Wielkopolsce. Ewa z Łukowa Zbyszewska z Dembińskiej siostry Remigiana urodzona, Jana Albrychta Smoguleckiego małżonka tego herbu, jako wyraźnie pisze Pigłowski w kazaniu swoim pogrzebowym. Adam dobroczynny na nasze kolegium Bydgoskie 1662. sukcesorowie jego fortuny Jędrzej Zbyszewski i Ludwik Wilczewski. Jan w Poznańskiem województwie podpisał elekcją Jana III. Michał i Maciej w Kaliskiem 1669. Jerzy, Stanisław i Jędrzej w Płockiem tegoż roku…
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846 (Katarzyna nie żyła już w 1683 roku ???)
---
dzieci:
***
1.6.5.2.1. Córka – [ELŻBIETA]---
… Głuchowska,….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
1683 r.
… Ludwik Wilczewski, asesor zs. sąd. malbor., s. o. Macieja W., w im. sw. oraz: Adama, Elżbiety, Marianny, Gertrudy, i Katarzyny Wilczewskich, dzieci swych, małol., z ol. Katarzyny Zbyszewskiej, zrodz. z 1. 000 zł. należ. ol. żonie kwituje Swiętosława Orzelskiego (f. 170v)”
za: „Teki Dworzaczka”;. Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1; 5306 (Nr. 186) 1683
---
Elżbieta
x
???? GŁUCHOWSKI
***
1.6.5.2.2. Córka – [MARIANNA]---
…. Niewieścińska,….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
1683 r.… Ludwik Wilczewski, asesor zs. sąd. malbor., s. o. Macieja Wilczewskiego., w im. sw. oraz: Adama, Elżbiety, Marianny, Gertrudy, i Katarzyny Wilczewskich, dzieci swych, małol., z ol. Katarzyny Zbyszewskiej, zrodz. z 1. 000 zł. należ. ol. żonie kwituje Swiętosława Orzelskiego (f. 170v)
za: „Teki Dworzaczka”. Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 5306 (Nr. 186) 1683
---
Marianna
x
Niewieściński Stefan
---
dzieci:
Ludwik Niewiesciński:
Grodzkie i ziemskie > Poznań > Inskrypcje > XVII/XVIII wiek
16271 (Nr. 1343) 1767
Ludwik Niewieściński łowczy czerniechowski, s. o. Stefana N. z ol. Marjanny Wilczewskiej, ż. Marjannie Lutomskiej, c. o. Marcina zap. 5. 000 złp. odebranych od Anton. Dorpowskiego sty soponińsk. dziedzica Jabłkowa, Dziadkowa etc. a zapis. przez Kazim. L. podstolego rzeczyc., dziedzica d. Łubowa i Łubówka (f. 75v)
za. „Teki Dworzaczka”, wyd. PAN, Biblioteka Kórnicka, Kórnik-Poznań,1997
***
1.6.5.2.3. Córka – [GERTRUDA]---
…. Pinińska….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
1683 r. – … Ludwik Wilczewski, asesor zs. sąd. malbor., s. o. Macieja W[ilczewskiego]., w im. sw. oraz: Adama, Elżbiety, Marianny, Gertrudy, i Katarzyny Wilczewskich, dzieci swych, małol., z ol. Katarzyny Zbyszewskiej, zrodz. z 1. 000 zł. należ. ol. żonie kwituje Swiętosława Orzelskiego (f. 170v)
za: „Teki Dworzaczka”. Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 5306 (Nr. 186) 1683
---
Wdowa po nim [po Pinińskmi – przyp. JiI.Wilczewscy], Gertruda Wilczewska pozywała w r. 1723 Stanisławskich, dziedziców Gumnowic i innych wsi. Działała w imieniu swoim i swych synów Antoniego, Józefa i Ludwika (Z. T. P. 42 k. 129). Gertruda z synami Antonim, Józefem, Ludwikiem i Stanisławem(!) byli kwitowani w r. 1727 przez Teresę z Bieganowskich 1-o v. Dąbrowską, 2-o v. Naramowską, z 700 t. zapisanych na wsi Piścin 1710.8/VII. r. przez zmarłego Stanisława P-go, jej pierwszego męża, Antoniemu Dąbrowskiemu (N. 202 k. 40). Gertruda P-a i Katarzyna z Wilczewskich, wdowa po Janie Wałdowskiem, dziedzicu Mirucina, wydzierżawiły w r. 1729 Mirucin Kazimierzowi Zawadzkiemu (N. 204 k. 28). Gertruda, dzierżawczyni Ślesina, uzyskała w r. 1729 od Anny Tuchołczanki, wdowy po Adamie Wilczewskim, cesję zapisu 8.318 t. od Józefa Remigiana Potulickiego, starosty borzechowskiego (N. 204 k. 38).
za: „Teki Dworzaczka”. Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1.
---
1729 r. - „Gertruda z Wilczewskich Pinińska wdowa, w im. sw. oraz Katarzyny Wilczewskiej, wd. po ol. Janie Wałdowskim dziedzicu Mirucina z I i Kazimierz Zawadzki z II kontr. dzierż. Mirucina (f. 28v)”
za: „Teki Dworzaczka”. Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 6564 (Nr. 204) 1729
---
1737 r - „Teofila z Tuchołkow, c. o. Jana-Ignacego T. starosty jasinieck. dziedzica dóbr Łowenek w p. swiec. z ol. Marianny de Lewalty Powalskie, ż. Michała Korytowskiego dziedzica Runowa p. kc. sumę posag. z dóbr ojcz. i mac. 12. 000 zł. prus. z dekretu zjazd. w Łowenku 1723 pochodz. a aplik. do wsi Łąkie Niemieckie i f. Lubania należ. do dóbr Łowenek, i zapew. sobie w kompl. spis. między Anną z T. matką, Józefem i Walentym synami Wilczewskiego, z mężem zezn. i ol. Janem Falęckim burgr. gr. chełmiń. w Jasieńcu 1734.11/XII. spis., na uiszczenie pos. Katarzyny z Wilczewskich wdowy po ol. Janie Wałdowskim dz-u Mirucina, ciotki tychże Wilczewskich, ced. tymże W-im (p. 178). Michał Korytowski, s. o. Jana K. z ol. Elżb. Kierskiej, dziedzic Runowa p. kc., ż. swej opr. s. 12. 000 zł. prus. pochodz. ze wsi Łąkie Niem. i folw. Lubonia jako pos. i t. w. (p. 180)”
za: „Teki Dworzaczka”. Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 6790 (Nr. 206) 1737
---
Gertruda
x Piniński Stanisław
Stanisław, burgrabia grodzki bydgoski, zmarł w marcu 1715 r., wracając z Piotrkowa. Pochowany w Bydgoszczy u Bernardynów (A. B. Bydgoszcz, W. 39).
za. „Teki Dworzaczka”, wyd. PAN, Biblioteka Kórnicka, Kórnik-Poznań,1997
***
1.6.5.2.4. Córka – [KATARZYNA]---
…. i Wałdowska …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
1683 r. – „ Ludwik Wilczewski, asesor zs. sąd. malbor., s. o. Macieja W[ilczewskiego]., w im. sw. oraz: Adama, Elżbiety, Marianny, Gertrudy, i Katarzyny Wilczewskich, dzieci swych, małol., z ol. Katarzyny Zbyszewskiej, zrodz. z 1. 000 zł. należ. ol. żonie kwituje Swiętosława Orzelskiego (f. 170v)
za: „Teki Dworzaczk”a .Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 5306 (Nr. 186) 1683
---
1729 r. - „Gertruda z Wilczewskich Pinińska wdowa, w im. sw. oraz Katarzyny Wilczewskiej, wd. po ol. Janie Wałdowskim dziedzicu Mirucina z I i Kazimierz Zawadzki z II kontr. dzierż. Mirucina (f. 28v)”
za: „Teki Dworzaczka”. Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 6564 (Nr. 204) 1729
---
1737 r - „Teofila z Tuchołkow, c. o. Jana-Ignacego T. starosty jasinieck. dziedzica dóbr Łowenek w p. swiec. z ol. Marianny de Lewalty Powalskie, ż. Michała Korytowskiego dziedzica Runowa p. kc. sumę posag. z dóbr ojcz. i mac. 12. 000 zł. prus. z dekretu zjazd. w Łowenku 1723 pochodz. a aplik. do wsi Łąkie Niemieckie i f. Lubania należ. do dóbr Łowenek, i zapew. sobie w kompl. spis. między Anną z T. matką, Józefem i Walentym synami Wilczewskiego, z mężem zezn. i ol. Janem Falęckim burgr. gr. chełmiń. w Jasieńcu 1734.11/XII. spis., na uiszczenie pos. Katarzyny z Wilczewskich wdowy po ol. Janie Wałdowskim dz-u Mirucina, ciotki tychże Wilczewskich, ced. tymże W-im (p. 178). Michał Korytowski, s. o. Jana K. z ol. Elżb. Kierskiej, dziedzic Runowa p. kc., ż. swej opr. s. 12. 000 zł. prus. pochodz. ze wsi Łąkie Niem. i folw. Lubonia jako pos. i t. w. (p. 180)”
za: „Teki Dworzaczka”. Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 6790 (Nr. 206) 1737
---
Katarzyna
x
Jan Wałdowski
… dziedzicu Mirucina, za: „Teki Dworzaczka”. Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 6564 (Nr. 204) 1729
***
1.6.5.2.5. ADAM---
…. i syn Adam, którego z Tuchołczanki kasztelanki dzieci: Józef, Franciszek i Walentyn i córka Ewa….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
…”1697.Aprilis, 24
Radziej, grodz. Relation. 10 F. 368
142. [Laudum conventus Radziejoviensis.]
…”My rady, dygnitarze, urzędnicy i wszystko rycerstwo brzeskiego kujawskiego i inowłocławskiego województw …..
(….)
(….)
Działo się w Radziejowie dnia 24 miesiąca kwietnia, roku pańskiego 1697.
Jakób Szczawiński wojewodzic inowłocławski, marszałek koła rycerskiego województwa brzeskiego kujawskiego i inołocławskiego, mp., Samuel Nahorecki, Adam Wilczewski, Michał Wysocki…..(…). mp.”
za: Pawiński A., „Lauda i instrukcye. 1674-1700”, tom III, Warszawa w Drukarni Józefa Bergera, 1888
---
Adam
x
Anna TUCHOŁCZANKA.
… Tuchołka herbu Korzbok (t. 9 s. 143-144)… za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846
---
1729 r. - … Anna Tuchołczanka wdowa po ol. Adamie Wilczewskim, s. 8. 318 t. przez Andrzeja Komierowskiego pisarza gr. nakl. Józefa-Remigjana Potulickiego starosty borzechow. plenta 1727 zapis., ced. Gertrudzie Wilcz. wd. po ol. Stanisł. Pinińskim burgr. gr. bydg., dzierżawczyni Slesina (f. 38)”
za: „Teki Dworzaczka”. 6567 (Nr. 204) 1729
---
1737 r. … Teofila z Tuchołkow, c. o. Jana-Ignacego T. starosty jasinieck. dziedzica dóbr Łowenek w p. swiec. z ol. Marianny de Lewalty Powalskie, ż. Michała Korytowskiego dziedzica Runowa p. kc. sumę posag. z dóbr ojcz. i mac. 12. 000 zł. prus. z dekretu zjazd. w Łowenku 1723 pochodz. a aplik. do wsi Łąkie Niemieckie i f. Lubania należ. do dóbr Łowenek, i zapew. sobie w kompl. spis. między Anną z Tuchołków. matką, Józefem i Walentym synami Wilczewskimi z mężem zezn. i ol. Janem Falęckim burgr. gr. chełmiń. w Jasieńcu 1734.11/XII. spis., na uiszczenie pos. Katarzyny z Wilczewskich wdowy po ol. Janie Wałdowskim dz-u Mirucina, ciotki tychże Wilczewskich, ced. tymże W-im (p. 178). Michał Korytowski, s. o. Jana K. z ol. Elżb. Kierskiej, dziedzic Runowa p. kc., ż. swej opr. s. 12. 000 zł. prus. pochodz. ze wsi Łąkie Niem. i folw. Lubonia jako pos. i t. w. (p. 180)…)
za: „Teki Dworzaczka”. Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 6790 (Nr. 206) 1737
---
dzieci:
***
1.6.5.2.5.1. JÓZEF---
…Józef …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
1737 r. … Teofila z Tuchołkow, c. o. Jana-Ignacego T. starosty jasinieck. dziedzica dóbr Łowenek w p. swiec. z ol. Marianny de Lewalty Powalskie, ż. Michała Korytowskiego dziedzica Runowa p. kc. sumę posag. z dóbr ojcz. i mac. 12. 000 zł. prus. z dekretu zjazd. w Łowenku 1723 pochodz. a aplik. do wsi Łąkie Niemieckie i f. Lubania należ. do dóbr Łowenek, i zapew. sobie w kompl. spis. między Anną z T. matką, Józefem i Walentym synami Wilczewskimi z mężem zezn. i ol. Janem Falęckim burgr. gr. chełmiń. w Jasieńcu 1734.11/XII. spis., na uiszczenie pos. Katarzyny z Wilczewskich wdowy po ol. Janie Wałdowskim dz-u Mirucina, ciotki tychże Wilczewskich, ced. tymże W-im (p. 178). Michał Korytowski, s. o. Jana K. z ol. Elżb. Kierskiej, dziedzic Runowa p. kc., ż. swej opr. s. 12. 000 zł. prus. pochodz. ze wsi Łąkie Niem. i folw. Lubonia jako pos. i t. w. (p. 180)
za: „Teki Dworzaczka”. /Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 6790 (Nr. 206) 1737
---
1745 r. (… Ewa Wilczewska, c. o. Adama W[ilczewskiego]. z Anny Tuchołczanki córki sty jasinieckiego, wdowa po ol. Ignacym ze Słupów Wałdowskim, s. 4. 000 zł. pr., z sumy 5. 000 zł. prus. kontr. narzecz. 1739.20/I. we wsi Łowenek między matką zezn., wdową i Józefem i Walentym synami Wilcz[ewskiego]. z I i ol. Ignacym Wałd. z II, oblat. w a. miejsk. Tuchol. 1739.16/IV., na d. Włościborz zapew. i komplanacją między zezn. z I i Wawrzyńcem-Ludwikiem Działowskim pis. zs. chełmiń. w im. sw. i dzieci swych zrodz. z ol. Cecylii Wałd. i Janem Dembińskim w im. sw. i ol. żony Ludwiki Wałd. z II w Włościborzu 1744.16/XI. spis. ced. Janowi Dembińskiemu (f. 34v)
za : „Teki Dworzaczka”, 6990 (Nr. 210) 1745
---
Lowinneck, Kr. Schwetz, mit der Neusasserei Lipini, jetzt zu Liedkesfelde. Ignatius v. Tucholka; seit 1747 Joseph v. Wilczewski; seit 1760 dessen Bruder Valentin v. W.; seit 1765 Kasimir v. Jezierski. - Hyp.: Brigitta geb. v. Pląskowska, Frau des Kasimir v. J.
za: Max Bär „Der Adel Und Der Adlige Grundbesitz In Polnisch-Preußen Zur Zeit Der Preußischen Besitzergreifung”, Danzig
***
1.6.5.2.5.2. FRANCISZEK---
… Franciszek …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Zakonnik
***
1.6.5.2.5.3. WALENTY [KAZIMIERZ] (??? - ??.V.1771)---
…Walenty sędzia ziemski Malborski…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
…Malbork, ławnik ziemski … 554. Walenty Kazimierz Sudek-Wilczewski, wybrany 22 IX 1750 (SztZ 6, s.73), awans 5 IV 1762 na sędziego malborskiego (nr 616)…
-
… Malbork, sędzia ziemski … 616. Walenty Kazimierz Sudek-Wilczewski,, przedtem ławnik malb (nr 554), nominowany 5 IV 1762 (Sig. 27, s 553), zmarł V 1771 (PSB XI, s.210)…
za: „Urzędnicy Prus Królewskich XV-XVIII wieku”, oprac. Krzysztof Mikulski, Wyd. Ossolineum, 1990
---
1737r. … Teofila z Tuchołkow, c. o. Jana-Ignacego T. starosty jasinieck. dziedzica dóbr Łowenek w p. swiec. z ol. Marianny de Lewalty Powalskie, ż. Michała Korytowskiego dziedzica Runowa p. kc. sumę posag. z dóbr ojcz. i mac. 12. 000 zł. prus. z dekretu zjazd. w Łowenku 1723 pochodz. a aplik. do wsi Łąkie Niemieckie i f. Lubania należ. do dóbr Łowenek, i zapew. sobie w kompl. spis. między Anną z T. matką, Józefem i Walentym synami Wilczewskimi z mężem zezn. i ol. Janem Falęckim burgr. gr. chełmiń. w Jasieńcu 1734.11/XII. spis., na uiszczenie pos. Katarzyny z Wilczewskich wdowy po ol. Janie Wałdowskim dz-u Mirucina, ciotki tychże Wilczewskich, ced. tymże W-im (p. 178). Michał Korytowski, s. o. Jana K. z ol. Elżb. Kierskiej, dziedzic Runowa p. kc., ż. swej opr. s. 12. 000 zł. prus. pochodz. ze wsi Łąkie Niem. i folw. Lubonia jako pos. i t. w. (p. 180)…
za:” Teki Dworzaczka”. /Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 6790 (Nr. 206) 1737
---
1745r.- … Ewa Wilczewska, c. o. Adama W[ilczewskiego]. z Anny Tuchołczanki córki sty jasinieckiego, wdowa po ol. Ignacym ze Słupów Wałdowskim, s. 4. 000 zł. pr., z sumy 5. 000 zł. prus. kontr. narzecz. 1739.20/I. we wsi Łowenek między matką zezn., wdową i Józefem i Walentym synami Wilcz. z I i ol. Ignacym Wałd. z II, oblat. w a. miejsk. Tuchol. 1739.16/IV., na d. Włościborz zapew. i komplanacją między zezn. z I i Wawrzyńcem-Ludwikiem Działowskim pis. zs. chełmiń. w im. sw. i dzieci swych zrodz. z ol. Cecylii Wałd. i Janem Dembińskim w im. sw. i ol. żony Ludwiki Wałd. z II w Włościborzu 1744.16/XI. spis. ced. Janowi Dembińskiemu (f. 34v)…
za: „Teki Dworzaczka”, / 6990 (Nr. 210) 1745
---
… Do ostrych sporów doszło na sejmiku województwa malborskiego w Sztumie, gdzie 1. Przebendowski, sam przy protestach wybrany na komisarza na trybunał skarbowy radomski, mocno popierał kandydatów "familii" Szydłowskiego i W. K. Chądzyńskiego. Z kolei patrioci pruscy i ludzie dworu, m.in. marszałek sejmiku Walenty Wilczewski, starosta starogardzki P. Kczewski i starosta malborski M. E. Rexin, wysunęli do funkcji deputackich Jana Lutomskiego i starościca Kczewskiego. Sejmik ostatecznie się rozszedł, lecz obie strony stanęły na stanowisku, iż to ich kandydaci zostali wybrani na deputatów….
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
… Próba Czapskich poderwania całej prowincji pruskiej do jednomyślnego protestu przeciw działalności Mostowskiego zakończyła się właściwie niepowodzeniem. Jedynym sukcesem obozu patriotycznego była troskliwie dopilnowana przez M. E. Rexina elekcja W. Wilczewskiego na sędziego ziemskiego malborskiego .
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
Przypis: … 14 Tak przynajmniej oceniał nastroje panujące wśród szlachty pruskiej dobrze na ogół poinformowany opat oliwski, BCz, 3854, s. 9, 33: J. J. Rybiński do J. A. Mniszcha, Oliwa 9 IV, Żukczyn23 IV 1763. Jednocześnie niektórzy spośród patriotów (np. J. Kalkstein i W.Wilczewski zaczęli składać recesy od swych manifestów, w zamian za co Mostowski uwolnił ich od wytoczonych im procesów, WAPGd, 524/11, s. 160-161: P. M o s t o w s ki, kwitacja z procesów, Przystajnia 12 VIII 1763.
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
SUDEK 1766. Walenty S. Wilczewski.
za: Wojciech Kętrzyński, „Spis przydomków szlachty pomorskiej, wyd. Lwów 1905 r.
---
1766 został wybrany do Komisji ds. Lustracji wojskowej 9.09.1766 – marszałkiem sejmiku w Malborku zostaje Walenty Wilczewski. Na tym sejmiku przedstawicielem obozu króla był Franciszek Wilczewski s. Stanisława.
1767 – został dzierzgońskim posłem
---
… W tej sytuacji na rozpoczętym 9 IX 1766 r. w Malborku sejmiku generalnym, którego marszałkiem został sędzia ziemski malborski W. Wilczewski, doszło do ostrych sporów na kilku, wzajemnie się zresztą przecinających, płaszczyznach. Zasadniczy spór toczył się między zwolennikami utrzymania pruskich odrębności ustrojowych, których reprezentowała część patriotów pruskich i posłowie wielkich miast, a stronnikami dworu….
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
....”Dwa lata później marszałkiem został skarbnik bielski Antoni Sarnacji, a w 1767 r. sędzia ziemski malborski Walenty Wilczewski – obaj należący do pruskiej „partii patriotycznej”.... (....) Marszałków sejmików generalnych z lat 1764 – 1767 każdorazowo polecały stany pruskie królowi, prosząc o wynagrodzenie ich królewszczyznami bądź nominacjami na wolne urzędy”.....
za: Stanisław Achremczyk „Reprezentacja Stanowa Prus Królewskich w latach 1696-1772; Wydawnictwo Pojezierze, Olsztyn 1981
---
… Nie znamy niestety pełnego składu konfederacji. Wiadomo, że podpisało ją ponad 200 szlachty. Marszałkiem województwa pomorskiego został chorąży pomorski Józef Przebendowski, malborskiego chorąży chełmiński Jerzy Kalksteln, a chełmińskiego burgrabia grodzki chełmiński Wojciech Jackowski. Z senatorów przystąpił do konfederacji, poza P. Mostowskim, tyko podkomorzy pomorski W. Bystram. Znaleźli się w niej nie tylko wypróbowani stronnicy Mostowskiego, m.in. podwojewodzi pomorski M. Lewald Jezierski, sędzia ziemski tczewski S. Jasiński i sędzia ziemski człuchowski M. Pawłowski, ale także i nie dawni czołowi patrioci: starosta malborski M. E. Rexin, sędzia ziemski malborski W. Wilczewski i gen. mjr P. T. Czapski 132 132 BCz, 838, S. 374: akt konfederacji Prus Królewskich, Malbork 4 VIII 1764; S. 377: akt przyłączenia się konfederacji Prus Królewskich do konfederacji generalnej koronnej, Warszawa 26 VIII 1764…
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
...”Kilkanaście dni później, 30 września 1769 r., zawiązano konfederację w województwie malborskim, powierzając marszałkostwo sędziemu malborskiemu Walentemu Wilczewskiemu253 . Tego samego dnia skonfederowała się w Pokrzydowie szlachta chełmińska pod marszałkostwem podwojewodziego chełmińskiego Ignacego Gotarkowskiego254. Zarówno konfederacja malborska, jak i chełmińska, w swej strukturze organizacyjnej w niczym nie różniły się od konfederacji województwa pomorskiego.”....
253 WAP Gdańsk, 3000/29/232, k.472. Uniwersał o zawiązaniu konfederacji w Sztumie;
ADWO, A, 126 b, k.1000n. Uniwersał Walentego Wilczewskiego, Sztum 30 IX 1769 r.; W.Szczygielski, Konfederacja barska, s. 270 – 271......
za: Stanisław Achremczyk „Reprezentacja Stanowa Prus Królewskich w latach 1696-1772; Wydawnictwo Pojezierze, Olsztyn 1981
---
...”Na generałach w czasach Stanisława Augusta Poniatowskiego marszałkami byli: w 1764 roku – choraży malborski Walerian Piwnicki, w 1766 – skarbnik bielski Antoni Sarnacki, a w 1767 – sędzia ziemski malborski Walenty Wilczewski. Wilczewski był ostatnim marszałkiem sejmiku generalnego. W 1768 stanął na czele konfederacji barskiej w województwie malborskim.” ....
za: Stanisław Achremczyk „Życie sejmikowe Prus Królewskich w latach 1647 – 1772”
---
... Pod naciskiem marszałka konfederacji województwa pomorskiego doszło do zjazdu szlachty malborskiej w Sztumie 30 września 1769 roku. Marszałkiem tej konfederacji został sędzia ziemski malborski Walenty Wilczewski 110. Nie udało się zawiązać konfederacji całych Prus Królewskich z powodu wkroczenia do prowincji pruskiej silnych wojsk rosyjskich. Rozproszyły one oddziałki konfederackie poszczególnych województw. Konfederacje malborska i chełmińska po klęsce ich oddziałów wojskowych nie wznowiły działań. Przetrwała natomiast konfederacja pomorska, współdziałająca z konfederacją wielkopolską, której żołnierza walczyli aż do 1772 roku.”
110 J.Dygdała, „Prusy Królewskie w dobie konfederacji barskiej 1768 – 1772, cz.2, str. 32….
za: Stanisław Achremczyk „Życie sejmikowe Prus Królewskich w latach 1647 – 1772”
---
30.09.1769 został marszałkiem konfederacji woj. Malborskiego, stronnik Poniatowskiego. Wg Husarzewskiego (rel. 3.X.1769) zawiązano konfederację malborską w Sztumie, której marszałkiem został wbrew Wilczewski, sędzia malborski, pomógł do tego Lniski, próbowali przeszkodzić Prusacy
za: B(iblioteka) Cz(czartoryskich, Kraków – 3848 s. 119 i BCz 3854 s.9 i 33..
Wilczewski i Gotarkoski gdy naradzali się w kapitule warmińskiej na Warmii, gen. Stutterheem próbował nakłonić księży do ich wydania, lecz oni stwierdzili, iż nie mają na co się skarżyć i nie wpuścili prusaków. 30 września 1769 roku szlachta województwa malborskiego zgromadzona w Sztumie przystąpiła do konfederacji barskiej. Jej marszałkiem został Walenty. („Projekt do konfederacji pruskiej. Sztum 27.07.1769” -,
za: b(iblioteka) Zamoyskich 964, str. 809 – 812; „Akt zawiązania konfederacji województwa malborskiego w Sztumie” z dn 30.09.1769.
2.10.1769 W.Walenty wydał „Uniwersał W.Wilczewskiego w obozie” Kopia, Archiwum m.Torunia II a 3336.
Po rozbiciu przez wojska carskie konfederatów, W.Walenty wraz z rodziną w dniu 10.10.1769r. uzyskał w Gdańsku azyl polityczny.
---
…. Deutsch-Lonk, Kr. Schwetz.;
Ignaz v. Tucholka; seit 1747 Valentin v. Wilczewski; seit 1765 Kasimir v. Jezierski. - Hyp.: Brigitta geb. v. Pląskowska, Frau des Kasimir v. J…. … Lubanie, jetzt zu Liedkesfelde, Kr. Schwetz.
Ignatius v. Tucholka; seit 1747 Valentin v. Wilczewski; seit 1765 Kasimir v. Jezierski. Vgl. Lowinneck Nr. 1318….
za: Max Bär „Der Adel Und Der Adlige Grundbesitz In Polnisch-Preußen Zur Zeit Der Preußischen Besitzergreifung, Danzig
---
Walenty
x
Wiktoria KALKSTEIN
Właścicielka w części majątku Klecewo k/Sztumu do 1767r. …Klecewo, Wilczewska, silimiter – 4 - ….”
za: Kętrzyński Stanisłwa, „Taryfy oryginalne prowincyi pruskiej, Secundum Abiorata, Anni 1682 – DI”, wyd. Tow.Naukowe w Toruniu, 1901
***
1.6.5.2.5.4. EWA---
… córka Ewa …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
1745 r. … Ewa Wilczewska, c. o. Adama Wilczewskiego, z Anny Tuchołczanki córki sty jasinieckiego, wdowa po ol. Ignacym ze Słupów Wałdowskim, s. 4. 000 zł. pr., z sumy 5. 000 zł. prus. kontr. narzecz. 1739.20/I. we wsi Łowenek między matką zezn., wdową i Józefem i Walentym synami Wilczewskiego. z I i ol. Ignacym Wałd. z II, oblat. w a. miejsk. Tuchol. 1739.16/IV., na d. Włościborz zapew. i komplanacją między zezn. z I i Wawrzyńcem-Ludwikiem Działowskim pis. zs. chełmiń. w im. sw. i dzieci swych zrodz. z ol. Cecylii Wałd. i Janem Dembińskim w im. sw. i ol. żony Ludwiki Wałd. z II w Włościborzu 1744.16/XI. spis. ced. Janowi Dembińskiemu (f. 34v). …
za : „Teki Dworzaczka”, /6990 (Nr. 210) 1745
---
… „Materiały genealogiczne pozostające w rękopisie.” Kolejno więc ten współoprawny zbiór zawiera genealogie następujące (....)
3) Wilczewskich i Wałdowskich – są to wywody przodków Ewy Wilczewskiej i Ignacego Wałdowskiego sporządzone z okazji ślubu.
Przodkie, panny młodej było pięć pokoleń wstecz Adam Wałdowski, pana młodego zaś Jan Wilczewski. Jak zanotowano na odwrocie karty, wymienieni wyżej Adam i Ewa byli ze sobą spokrewnieni w piątym stopniu, w którym kościół pozwala na małżeństwo bez dyspensy. Powołano się przy tym na odpowiedni paragraf kodeksu wydanego w Gdańsku w 1693 roku”.....
za: Jacek Kowalkowski, „Badania genealogiczne Wojciecha Kętrzyńskiego 1838 – 1918” wyd. Historyczne; Poznań-Wrocław 2002
ryc. W.Jan. wg Kętrzyńskiego
---
Ewa
x
Ignacy ze Słupów Wałdowskich, WAŁDOWSKI
---
dzieci: ?????????
***
1.6.6. STANISŁAW---
... Stanisław czwarty syn Jana, ten z Ewy Szumowskiej, zostawił córkę Annę 1-mo voto Trebnicową, 2-do voto Orłowską, 3-tio voto Gałecką, i synów trzech, Władysława sterilem, Jana z Sielską sterilem, Zygmunta, ten z Ołtarzewskiej zrodził Józefa, którego z Jawoszowny był syn Piotr, i córka Wiktorya Rostkowska chorążyna Łomżyńska…
za: Kasper Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Dziedzic Baumgartu i Badle.
za:
---
Stanisław
x
Ewa SZUMOWSKA (SUMOWSKA h. Jastrzębiec)
… Sumowski herbu Jastrzębiec (t. 8 s. 568-569)
Sumowski herbu Jastrzębiec w Prusiech. N. Sumowski, miał za sobą Barbarę Kitnowską, z tych syn Jan sędzia ziemski Michałowski, którego z Katarzyny Rywodzkiej, córki, Katarzyna i Dorota, bezpotomne. Ewa Stanisława Wilczewskiego małżonka, ….
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846;Sumowski herbu Jastrzębiec; t. 8 s. 568-569
---
dzieci:
***
1.6.6.1. Anna….zostawił córkę Annę 1-mo voto Trebnicową, 2-do voto Orłowską, 3-tio voto Gałecką….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Anna
x
1 mąż Trebic;
2 mąż Orłowski;
3 mąż Gałecki;
***
1.6.6.2. Władysław---
….Władysława sterilem….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
***
1.6.6.3. JAN---
….Jana z Sielską sterilem….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
elektor Michała Korybuta 1669
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Jan
x
Sielska;
***
1.6.6.4. ZYGMUNT---
….Zygmunta, ten z Ołtarzewskiej zrodził Józefa, którego z Jawoszowny był syn Piotr, i córka Wiktorya Rostkowska chorążyna Łomżyńska…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
… Między Wilczewskimi też nie było spokoju. Maciej Wilczewski, pan na Montkach i części Klecewa, popadł w spór z dziedzicem Baumgartu i Badle, Stanisławem Wilczewskim. Sprawa znalazła się w sądzie, gdy Maciej najechał dobra ziemskie Stanisława215. Tenże Maciej wiódł zatarg z Maciejem i Jerzym Kalksteinami, właścicielami części Klecewa. Zupełnie innego usposobienia był Zygmunt Wilczewski, gospodarz dobry, pan na dwóch wsiach216.....
*
216 AP Gdańsk. Akta sądu grodzkiego dzierzgońskiego nr 13, k.83. We wsi Słupy miał browar, karczmę, siedem chałup i kuźnię, „wołów robotnych 25, wolec trzyletni jeden, stadnich jeden, krów 8, jałowic dwuletnich 8, jałówek 3, wołków dwuletnich 6, koni roboczych 7, klaczy robotnych 10, klaczy stadnych 2, źrebców dwuletniej 2, trzyletnich jeden, owiec starych 156, skopów 90, świń 44, gęsi 30, kur 30, kaczek 20, indyczek 10”. Posiadał też 1420 zł w gotówce. Jedną ze wsi, właśnie Słupy ,wydzierżawił za 6500 zl.”…)
za: S.Achremczyk „Życie polityczne Prus Królewskich i Warmii w latach 1660 – 1703”; Olsztyn 1991,
---
Zygmunt
x
Ołtarzewska:
---
dzieci:
***
1.6.6.4.1. JÓZEF …. zrodził Józefa, którego z Jawoszowny był syn Piotr, i córka Wiktorya Rostkowska chorążyna Łomżyńska…za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Józef
x
Jawoszowna:
---
dzieci:
***
1.6.6.4.1.1. PIOTR---
…był syn Piotr….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
zobacz Rozdział VI.
***
1.6.6.4.1.2. WIKTORYA---
….i córka Wiktorya Rostkowska chorążyna Łomżyńska…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
… W 1772 była właścicielką 2 włók w Wilczewie k/Sztumu….
za:„Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego….” pod. red. Sulimierskiego, Wa-wa, 1889-1902;
---
… W 1756 owdowiała i była już niemłoda. Miała dobra też koło Tykocina. W 1758 b. chorowała w Warszawie. Jej podwody liczyły 30 wozów. Była kuzynką Antoniego Wilczewskiego z Topczewa.
za: Kajetan Kraszewski „Bartochowski”. Wyd. 1899.
ryc. Kraszewski „Bartochowski”
---
Wiktorya
x
Antoni Rostkowski z Jedwabna. Chorąży Łomżyński. Przełomowym momentem w dziejach Jedwabnego był rok 1736, kiedy to właścicielem wsi został stolnik łomżyński - Antoni Rostkowski herbu Dąbrowa.
***
1.6.7. ADAM---
… Adam piąty syn Jana, z Anną Rywocką spłodził córki dwie Katarzynę Szymborską, a potem Sieklucką, i Annę Sielską, synów zaś trzech, Władysława bezpotomnego, Jana pisarza ziemskiego Malborskiego, od którego z Koryckiej córka Anna Teofila wydana za Jana Stanisława Zaleskiego Cycemberga kasztelana Wizkiego, z którym, czterech synów miała, Józefa w zakonie Scholarum Piarum, Jana kasztelana Wizkiego, Marcina stolnika Nurskiego, i Kazimierza Zaleskich…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
…Malbork, ławnik ziemski. … 512. Adam Sudek-Wilczewski, wybrany 24.04.1634 (SztZ 1, s.366, 9 V 1651 (DzierzG 3, s. 574)…
za: „Urzędnicy Prus Królewskich XV-XVIII wieku”, oprac. Krzysztof Mikulski, Wyd. Ossolineum, 1990
---
Adam
x
Anna Rywocka
[Kętrzyński podaje imię - Marianna]
---
dzieci:
***
1.6.7.1. KATARZYNA---
….Katarzynę Szymborską, a potem Sieklucką….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Katarzyna
x
1 mąż Szymborski;
2 mąż Sieklucki;
***
1.6.7.2. ANNA---
….Annę Sielską….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Anna
x
Sielski;
***
1.6.7.3. WŁADYSŁAW---
….Władysława bezpotomnego ….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
***
1.6.7.4. JAN,---
…Jana pisarza ziemskiego Malborskiego, od którego z Koryckiej córka Anna Teofila wydana za Jana Stanisława Zaleskiego Cycemberga kasztelana Wizkiego, z którym, czterech synów miała, Józefa w zakonie Scholarum Piarum, Jana kasztelana Wizkiego, Marcina stolnika Nurskiego, i Kazimierza Zaleskich….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
… „Lustracya wsi Kiełpina i Kuligow
do starostwa Batyańskiego należacych, in possessione jm. pana Jana Wilczewskiego, pisarza ziemskiego Malborskiego, odprawiona die 19 octobris anno 1664. (…)
Płacić tedy powinien będzie jm. Pan Wilczewski, dzierżawca wsi pzerzeczonych na każde Światki w Rawie, począwszy dopiero in anno 1665, jako z dobr, nigdy nie lustrowanych, usque ad futuram lustrationem ratione simplae fl. 32 gr. 27, alterius totidem fl. 32 gr.27.
Gdy zaś te dobra do zamku Bratyańskiego possessyi wrocą się, zamek też kwartę statis temporibus oddawać i do skarbu wnosić będzie powinien…”
za: ks. Alfons Mańkowski „Inwentarz dóbr biskupstwa chełmińskiego z r. 1614 z uwzględnieniem późniejszych do . 1759 inwentarzy, Toruń, Nakładem Tow.Nauk. w Toruniu 1927.
---
… Jan pisarz ziemski Malborski, żona jego Korycka, z tej córka Anna Teofila była za Janem Stanisławem Zaleskim Cycembergiem, kasztelanem Wizkim, starostą Surazkim …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Malbork – pisarz ziemski, … 564. Jan Wilczewski, wybrany 22 IV 1664 (SztZ 2, k. 6), 22 IX 1690 (TorM II, VII/35, s. 670)
za: „Urzędnicy Prus Królewskich XV-XVIII wieku”, w oprac. Krzysztof Mikulski, Wyd. Ossolineum, 1990
---
... Średnio zamożny szlachcic, pisarz ziemski malborski Jan Wilczewski 17 razy otrzymywał mandat poselski z województwa malborskiego...
za: S.Achremczyk „Życie polityczne Prus Królewskich i Warmii w latach 1660 – 1703” Olsztyn 1991,
---
Wilczewski Jan z Wilczewa, W.Mal., Pisarz zs. Malb. salvis juribus privilegics, decretis sacrosantee catholicae orthodoxal romanae ecclesione M.D.L Podlachiae. Mazoviae ac indemmtate iurum Privilegiorum immunitetum terrum Prussiae et in aliis per omnia similter
za: hr.Dunin-Borkowski J.,M. Dunin-Wąsowicz M., - „Elektorowie królów Władysława IV, Michała Korybuta, Stanisława Leszczyńskiego i spis stronników Augusta III zestawili w porządek abecadłowy Jerzy hr. Dunin-Borkowski i dr Miecz. Dunin Wąsowicz. Lwów 27.X.1910” – Rocznik Towarzystwa Heraldycznego nakładem Elżbiety z hr. Łosiów hr. Duninowej-Borkowskiej we Lwowie, tom I, str. 251
ryc. Wilczewscy w Roczniku Lwowskim
---
Jan
x
żona Korycka
---
dzieci:
***
1.6.7.4.1. ANNA TEOFILA---
….Anna Teofila wydana za Jana Stanisława Zaleskiego Cycemberga kasztelana Wizkiego, z którym, czterech synów miała, Józefa w zakonie Scholarum Piarum, Jana kasztelana Wizkiego, Marcina stolnika Nurskiego, i Kazimierza Zaleskich…..)
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Anna Teofila
x
Jan Stanisław Zalewski h. Chomąto Cycemberg…
---
(…)
an Stanisław naprzód stolnik, potem chorąży Nurski, starosta Surawski poseł na sejm 1685. Constit. fol. 10. i 1690. z niego deputat do kwarty Rawskiej, Constit. fol. 19. i 1703. skąd komisarzem stanął do granic od Prus, Constit. fol. 22. innych krom tego czasów sześć razy w izbie poselskiej na dobro tej ojczyzny zostawał, ale i wodował nieprzyjaciół jej pod Wiedniem, na Budziakach i w Wołoszech, umarł kasztelanem Wizkim, złączył się był dożywotnie z Anną Teofilą Wilczewską Jana pisarza ziemskiego Malborskiego córką, miał z nią tych synów: Józefa Antoniego starostę Surawskiego, Jana Władysława stolnika Nurskiego, Marcina, Stanisława, i Kazimierza Feliksa.
Tenże Jan kasztelan Wiski, miał za sobą Mariannę Kuczyńską kasztelankę Podlaską.
Za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1845; Zaleski herbu Chomąto (t. 10 s. 38-39)
---
… 14 lutego 1712 r. - wyrok z oskarżenia Jana syna Samuela Bartłomieja Kobylińskiego na Jana i Annę z Wilczewskich Zaleskich o nie zapłacenie sumy 896 złotych polskich.
za: www.enter.com.pl/kobyli/historia.htm
---
dzieci:
1.
2.
3.
4.
***
1.6.7.5. STANISŁAW---
….Stanisław trzeci syn z Rywockiej, temu Hozyuszowna powiła dwie córki Lukrecyą Jana Jaworskiego, Maryą Sybillę Stanisława Kleszczyńskiego małżonki, i synów dwóch, Alexandra z Młocką sterilem, i Stanisława, ten najprzód z Grajewską podkomorzanką Wizką, spłodził Antoniego (podstolego Bielskiego), żona jego także Grajewska, potem z Zofią Jaruzelską chorążanką Bielską, dzieci jego te zostały: Anna Piotrowiczowna starościna. Rajgrodzka, Katarzyna Bąkowska, i Teresa, Józef chorąży Wizki; pułkownik, Jan, Franciszek i Wacław….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Stanisław
x
Hozyuszowna:
---
dzieci:
***
1.6.7.5.1. CECYLIA LUKRECYA---
…Lukrecyą Jana Jaworskiego…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Lukrecya
x
Jan Jaworski;
1714 r. … Jan Mikołaj ze Słupów Wałdowski, dziedzic wsi Włościborz i in., na tych dobrach Teodorze Jaworskiej c. o. Jana Jaworskiego stolnika żytomier. z Cecylii Lukrecji Wilczewskiej, ż. swej zap. 2 sumy: 1. 000 zł. prus. którą matka żony z kontr. małż. 1710 11/XI, r. i 4. 000 zł. prus. pos. zobow. się oprawić (f. 4) …)
za: „Teki Dworzaczka”, /Grodzkie i ziemskie > Nakło > Część 1. 6037 (Nr. 197) 1714
…Jaworski herbu Sas, w Prusiech. Wojciech z Wilczewskiej spłodził Teodorę Wałdowską, i synów czterech; z tych Jan w zakonie naszym, jest w druku jego Faederata Marti Bellona, na weselu Donhoffa Wojewody Połockiego, z Sieniawską, panegiryk 1724. in fol. Leop. i drugi Spongia dolentium Vellus, na pogrzebie Krosnowskiego, wojewody Czerniechowskiego in fol. 1724. Leop.”
za: K. Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846; Jaworski herbu Sas (t. 4 s. 473…)
---
dzieci:
1. Teodora Jaworska x Jan Mikołaj ze Słupów
***
1.6.7.5.2. MARYA SYBILLA---
…Maryą Sybillę Stanisława Kleszczyńskiego małżonki…
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846
---
Marya Sybilla
x
Stanisław Kleszczyński;
Kleszczyński herbu Gryf (t. 5 s. 109-111.) Stanisław krwi swojej i nieprzyjacielskiej wylaniem, swoją w rycerskich dziełach odwagę ojczyźnie zapisał, jako wspomina Konstytucja 1690. miał za sobą Mariannę Wilczewską, z której córka Cecylia dostała się Sutowskiemu stolnikowi Płockiemu, i syn Łukasz poseł na sejm z Chełmińskiego roku 1730.
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846
---
Stanisław Kleszczyński, podczaszy bracławki
za: Zapiski Towarzystwa Naukowego, Toruń, 1912
---
SZWARCENOWO [Nowe Miasto Lubawskie – JiI.Wilczewscy]
Wyposażenie kościoła:
(…)
rokokowa sukienka na obrazie Matki Boskiej Szkaplerznej w ołtarzu bocznym, fundacji Marii Sybilii Wilczewskich Kleszczyńskiej w 1744 r.
(…)
za: Sebastian Kempiński „SZWARCENOWO, historia miejscowości”
---
dzieci:
1. Cecylia Kleszczyńska x Sułkowski, stolnik płocki
2. Łukasz Kleszczyński x Ewa Piwnicka
3. Stanisław Kleszczyński
za: Zapiski Towarzystwa Naukowego, Toruń, 1912
***
1.6.7.5.3. ALEXANDER---
… Alexandra z Młocką sterilem…
… w Prusiech za Lubawą miał swoje dobra dziedziczne…
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846
---
Alexander
x
Młocka,
dzieci:
bezdzietni
***
1.6.7.5.4. a. STANISŁAW [ANTONI]---
…. Stanisława, ten najprzód z Grajewską podkomorzanką Wizką, spłodził Antoniego (podstolego Bielskiego), żona jego także Grajewska, potem z Zofią Jaruzelską chorążanką Bielską, dzieci jego te zostały: Anna Piotrowiczowna starościna. Rajgrodzka, Katarzyna Bąkowska, i Teresa, Józef chorąży Wizki; pułkownik, Jan, Franciszek i Wacław….
…”Stanisław chorąży Wizki, poseł na sejm 1724 roku”… za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
…Przez lata Grajewo (ta forma w XVI wieku zwyciężyła) było właściwie wsią targową. W 1692 miasto przeszło w posiadanie Wilczewskich dzięki małżeństwu córki Jakuba Grajewskiego Anny ze Stanisławem Antonim Wilczewskim (synem Stanisława Wilczewskiego). Pod koniec XVII w. zaznaczył się powolny jego rozwój. W 1695 r. król Jan III Sobieski nadał prawo odbywania dodatkowo jeszcze jednego targu, a August II na nowe jarmarki. Zabudowa ograniczała się do rynku i początku ulic wylotowych. Ludność zajmowała się rolnictwem i rzemiosłem….
za: Henryk Modzelewski „Historia Grajewa” oraz Grajewo - Wikipedia, wolna encyklopedia
---
… Historia Parafii. - Pierwszą parafię w Grajewie erygowano w 1479 r. z fundacji Jana Deryatowicza z Białowieży. Zbudowany przez niego kościół spłonął w 1723 r.
Wówczas Stanisław Wilczewski podkomorzy wiski wybudował nowy kościół. I ten spłonął w 1874 r.
za: www.parafia-mbnp. „Służba Boża”
---
… KOŚCIÓŁ P. W. TRÓJCY ŚWIĘTEJ w Grajewie. Pierwotnie drewniany wzniesiony i uposażony w 1478 roku przez Jana z Białowieży Grajewskiego. Za jego staraniem w 1479 roku biskup płocki Kazimierz erygował parafię, wydzieloną z wąsoskiej. Około 1688 roku Jakub Grajewski, podkomorzy wiski ufundował nowy, dwu-wieżowy kościół drewniany, który spłonął w 1717roku. W jego miejsce nowy właściciel Stanisław Kazimierz Wilczewski wzniósł w 1723 roku kolejny drewniany kościół. Niestety, ten także spłonął w 1878 roku….
za: ????????
---
…. Rozdział, Kasztelanowie, 3.* Wilczewski Stanisław h. Kroje [??? – JiI.Wilczewscy], Chorąży wizski, mian. 7 maja 1726 r (Sig.21, f. 81 ….)… … Razem rodzin 406 mającychn senatorów świeckich w XVIII wieku.
za: Błe[szyń]ski; Spis senatorów i dygnitarzy koronnych (świeckich) z XVIII wieku według źródeł autentycznych (Metryki Koronnej, Sigillat Kanclers, Voluminów Legum i in) Str. 53,wyd. Warszawa, 1872.
---
Stanisław
x 1
Grajewska; córka Jakuba Grajewskiego. Podkomorzanka Wizka
---
dzieci:
***
1.6.7.5.4.1. ANTONI zm. 2 lub 3 IV 1757 Topczewo---
….Antoniego (podstolego Bielskiego), żona jego także Grajewska…
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846
---
…”podczaszy bielski z Topczewa (klucz topczewski obejmował wsie: Wólka, Sieski, Wódźki, Góra Juchnowska, Chrzciany, Ostrówek). Przez drugie małżeństwo z Anną Gąsowską został dziedzicem Grajewa i Wierzbłowa.
ryc. Kajetan Kraszewski „Bartochowski”
---
… „ Do tych ostatnich …[niestałych; awanturników i warchołów – J i I.Wilczewscy], jeśli nie pod wszelkiemi, to jednak po wielu względami, zaliczyćby można właśnie imp. Antoniogo Wilczewskiego.
Był to mężczyzna lat średnich, chudawy, wzrostu miernego, a lubo ciemna, gęsta, krótko przystrzyżona czupryna, jak również i wąsy, dobrze się już srebrzeć poczynały, był jednak żywy i ruchliwy jak młokos; ciemne i na wierzch wysadzone oczy biegały mu wciąż niespokojnie, zdradzając temperament gorący, co się też i w żywej a urywanej objawiało mowie. Był to wszelako człek z gruntu uczciwy, uczynny i dla przyjaciół wylany, zapamietały jednak, nadzwyczaj porywczy, a uprzedzający się łatwo, nie dawał żadnej rekojmi w stałości, najlepszych nawet z ludźmi stosunków. Nie mniej jak w nienawiści, gorącym był i w afektach, a serdecznością szczerą i nieudaną bardzo wielu kaptować umiał, ztąd i przyjaciół miał sporo, ale i tacy, którzy znając go i lepiej, puszczali nieraz płazem zmienne jego a niespodziane wybryki jedynie dla samego spokoju i z obawy porywczości, na którą narażać się nie chcieli.….
…. Że zaś imp. Wilczewski zapamiętałym był myśliwym i miał sławne kundle, któremi szczuł wilki z konia, co było jego najulubieńszą zabawą, ….
za: Kraszewski Kajetan „Bartochowski” opowiadanie z końca XVIII wieku według podań rodzinnych, Warszawa, Redakcya i Administracya, Nowy Świat 47, 1899
„… Gniazdo rodowe Zdrojkowskich to miejsce związane z nadaniem książęcym z XV wieku, położone w ziemi drohickiej, w parafii topczewskiej.(…) Dopiero w 1754 r. z Dworu Zdojki jest metryka chrztu Wojciecha syna Magnificus Ignacego i Barbary ze Świderskich Cybulskich, w 1756 r. Franciszka syna tych samych rodziców, w 1760 r. Konstancji ich córki, której chrzestnymi byli Magnificus Antoni Wilczewski, podczaszy ziemi bielskiej, dziedzic majątku Topczewo, i Anna Świderska, a z 1761 r. metryka chrztu Marianny córki Ignacego i Barbary Świderskich, której chrzestnymi byli: ks. Adam Choiński i Franciszka Wilczewska….”
za: http://www.comp-and-tech.ovh.org/html_druck/art1.html
---
---
Antoni
x1
Gąsowska zd. Grajewska
---
dzieci:
1.6.7.5.4.1.1. syn - zam. Werstok
1.6.7.5.4.1.2. syn - zam. k/Werstok
---
Antoni
x2
Anna Gąsowska
… Wojciech pomieniony, dóbr Krosiewa, Wojtów, Radziejowo i t. d. dziedzic, z Aleksandrą Ciszewską mieli synów pięciu, i córkę jedną, to jest Stanisława łowczego ziemi Bielskiej, ożenionego z Niewiarowską herbu Półkozic, z tą spłodził Teresę Stanisława Gąsowskiego, skarbnika Podlaskiego żonę, z których Anna, Antoniego Wilczewskiego, podczaszego ziemi Bielskiej żona….
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846;Karwowski herbu Pnieinia (t. 5 s. 52-54))
---
dzieci:
***
1.6.7.5.4.1.3 ANTONI---
ur. 1731 zm. 17.IX.1756 Grajewo. Zmarł w 1756 w miejscowości Grajewo. Dziedzic Grajewa po ojcu.
za: K.Kraszewski „Bartochowski”
***
1.6.7.5.4.1.4. FRANCISZKA---
ur. 1737 Topczewo.; Franciszka poślubiła Stanisław BARTOCHOWSKI. Wielkopolanin, kapitan, następnie pułkownik wojsk polskich. W 1770 został podstolim bielskim a w 1788 stolnikiem.
Podczas zaborów życie na wsi toczyło się wokół kościoła i dworu. Proboszcz Ludwik Rogaczewski przy pomocy kolatorów - właścicieli Skomlina - Stanisława i Kazimierza Bartochowskich buduje w 1835 r. nową murowaną dzwonnicę, która z wysokości 30 m. panuje do dziś nad Skomlinem, a że widoczna ze wszystkich stron, znalazła się herbie Skomlina.
„… Gniazdo rodowe Zdrojkowskich to miejsce związane z nadaniem książęcym z XV wieku, położone w ziemi drohickiej, w parafii topczewskiej.(…) Dopiero w 1754 r. z Dworu Zdojki jest metryka chrztu Wojciecha syna Magnificus Ignacego i Barbary ze Świderskich Cybulskich, w 1756 r. Franciszka syna tych samych rodziców, w 1760 r. Konstancji ich córki, której chrzestnymi byli Magnificus Antoni Wilczewski, podczaszy ziemi bielskiej, dziedzic majątku Topczewo, i Anna Świderska, a z 1761 r. metryka chrztu Marianny córki Ignacego i Barbary Świderskich, której chrzestnymi byli: ks. Adam Choiński i Franciszka Wilczewska….”
za: http://www.comp-and-tech.ovh.org/html_druck/art1.html
ryc. Kajetan Kraszewski „Bartochowski”
***
b. STANISŁAW [ANTONI]---
… potem z Zofią Jaruzelską chorążanką Bielską, dzieci jego te zostały: Anna Piotrowiczowna starościna Rajgrodzka, Katarzyna Bąkowska, i Teresa, Józef chorąży Wizki; pułkownik, Jan, Franciszek i Wacław….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
… Antoni podstoli bielski miał za sobą Zofię Jaruzelską chorążankę bielską, córkę Wacława Jaruzelskiego znamienitego w historji za Augusta II męża, z oppozycji przeciw Karolowi XII.
za: Święcki Tomasz, „Historyczne Pamiątki Znamienitych Rodzin I Osób Dawnej Polski”’ przejrzał w rękopisie, objaśnił i uzupełnił przypisami Juljan Bartoszewicz, Nakładem S.II. Merzbacha Księgarza ul. Miodowa nr 486, Warszawa 1859, str.289.
ryc. Wilczewscy wg Święckiego
---
Stanisław
x
Zofia Jaruzelska:
… Jaruzelski herbu Ślepowron (t. 4 s. 448-449)…
Tomasz [str. 449] z Jaruzel Jaruzelski obywatel województwa Podlaskiego ziemi Drohickiej, ten spłodził synów dwóch, Franciszka cześnika Drohickiego i Władysława chorążego ziemi Bielskiej, który z Anastazją Kurzeniecką chorążanką ziemi Bielskiej, zrodził córek trzy, i synów czterech. Zofią Wilczewskiego podkomorzego ziemi Wiskiej małżonkę, …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846.
---
dzieci
***
1.6.7.5.4.2.ANNA---
….Anna Piotrowiczowna starościna. Rajgrodzka…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Anna
x
Piotrowicz Franciszek. Franciszek, zmarł w 1743. Starosta rajgrodzki w latach 1724-1743.
dzieci:
????????>
***
1.6.7.5.4.3. KATARZYNA---
…Katarzyna Bąkowska,…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Katarzyna
x
mąż Bąkowski;
***
1.6.7.5.4.4. TERESA---
… i Teresa ….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Teresa
x
Stanisław Kruzer h. Kruzer
Kruzer (także Kroezer) h. Kruzer Ludwik, kapitan wojsk koronnych 1726 r., tytułowany łowczym inflanckim, ale zdaje się, że był tylko łowczycem, z Suchodolskiej, pozostawił syna Stanisława, łowczego inflanckiego, który, wspólnie z żoną, Teresą z Wilczewskich, nabył 1748 roku od Kickiego, prawa jego do Krutoborodyniec, w powiecie latyczowskim (M. 227 f. 421).
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
***
1.6.7.5.4.5. JÓZEF---
…Józef chorąży Wizki; pułkownik…
…„Józef 1770 zmarł 1779 kasztelan podlaski /Ns./.
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
… Józef-Ludwik z Wilczewa Wilczewski, herbu tegoź nazwiska (trzy radła), z chorążego wiskiego, podkomorzy wiski i jenerał-major wojsk saskich, wreszcie kasztelan podlaski od 1772 roku. Był i kommissarzem skarbu koronnego od listopada 1776, umarł zaś w 1779 roku…
za: Święcki Tomasz – „HISTORYCZNE PAMIĄTKI ZNAMIENITYCH RODZIN I OSÓB DAWNEJ POLSKI”, przejrzał w rękopisie, objaśnił i uzupełnił przypisami Juljan Bartoszewicz, Nakładem S.II. Merzbacha Księgarza ul. Miodowa nr 486, Warszawa 1859,
ryc. Wilczewscy wg Święckiego
---
1734 - pułkownik wojsk litewskich
1742 - chorąży wiski
16.05.1742 - mianowany pułkownikiem nowoformowanego pułku tatarskiego
ryc. W.Józef 1742 Pułk Tatarski
12.09.1742 - nadanie za zasługi dożywotnio wsi Wólka, Kamień i folwark Wieżanki w ziemi brzeskiej;
---
30.04.1751 - asystent Sądu Królewskiego
---
"„Dnia 27 Septembra 1752 Nayjaśnieysze Państwo August III Król Polski, Elek. Saski, z Królową Jeymością y królewiczami Ichm. Xawierem y Karolem tu mieli polowanie żubrów, y zabili: 42 żubrów; to jest 11 wielkich, których nayważnieyszy ważil 14 Centn. 50 funt., 7 mnieyszych; 18 żubrzyców; 6 młodych; 13 łosiów; to yest 6 z których nayważnieyszy ważiło Centn. 75 f.; 5 samic; 2 młodych; 2 sarny. Summa 57 sztuk.
Byli przytomni: JW. JPan Branicki, Hetman Wielki Koronny, JW Hrabia de Bruhl pierwszy Minister J.K.M., JW JPan Wielkopolski, Cześnik Koronny. JW Hrabia de Bruhl Koniuszy najwyższy Jego Królewskiej Mości, JW Marszałek de Biberstein, Jenerał Poczty Koronnej. JW de Szonberg Marszałek Nadworny J.K.M.,
JW. i Wiel. JPanowie Poniatowski, Wilczewski, Węgierski, Starzewski, Pułkownicy; i Sapieha Oberszter Lieutenant.
Polowaniem dyrygował JW JPan de Wolfersdorff Łowczy Najwyższy J.K.M. Asystowali przy polowaniu: W JPan de Gablenz Podłowczy J.K.M., W. JPan de Arnim Szambelan. W. JPanowie de Geusau i de Leipziger Paziowie od polowania.
Strzelcy nadworni JPan Pflug, Stockmann, Schreyer i Pezold.
Nadleśniczowie: Breyter, Bormann, Eckhard. Leśniczowie: Szubert, Angermann, Stockmar, Richter, Eichler, Homburg, 3. Kozłowscy, Wap, Rode, Prokopowicz, Urepkiewicz".
(foto. Igor Wilczewski)
za: Napis na obelisku znajdującym się na grobli w Parku Pałacowymw Białowieży (infobpn@bpn.com.pl)
(foto. Igor Wilczewski)
1754 - … Po zakończeniu wojen śląskich zredukowano ułanów w służbie saskiej do liczby dwóch pułków. Stan ten nie trwał długo; już w r. 1754, a więc na dwa lata przed wybuchem wojny siedmioletniej, liczba jednostek ułańskich wzrosła do trzech, dowództwa pułkowników Wilczewskiego, Rudnickiego i Bronikowskiego.”
za: Janusz Wielhorski „Lanca”
---
… oraz Józef, najprzód chorąży, później podkomorzy wiski, przedtem generał-major wojsk saskich, wreszcie zaś 1772 roku kasztelan podlaski. Tego uważano za głowę i ozdobę domu Wilczewskich; bowiem człowiekiem rozumnym i prawym, powagę miał senatorską, słowo u niego nie było krępowane żadnemi względami, determinacyę też i stałość charakteru posiadał niezłomną.”….
za: Kraszewski Kajetan „Bartochowski” opowiadanie z końca XVIII wieku według podań rodzinnych, Warszawa, Redakcya i Administracya, Nowy Świat 47, 1899
---
W 1756 r. o. Stefan Hrymaniewski wyświęcił nową cerkiew w Puchłach co odnotował w swych zapiskach kronikarskich:
..."Roku 1756 dnia 16 miesiąca maja ut novum za wyraźną regvizycią W.J.Pana Józefa Wilczewskiego pułkownika Wojsk J.K.Mości chorążego Wiskiego, starosty Narewskiego Ja x. Stefan Hrymaniewski Dziekan Podlaski Paroch Rybołowski we wsi Puchłach cerkiew nowo erygowaną benedykowałem, cum licencia Wielmożnego J.X.Antonina Młodowskiego Zakonu Św. Bazylego Wielkiego Opata Połockiego Oficiała i Wikarego Generalnego całej Dicezji Metropolitalnej tę cerkiew erygował z fundamentu Jaśnie Pan Wilczewski, pułkownik własnym sumptem Swoim posesor tych dóbr fundator i kolator tej bazyliki…
Cerkiew ta spłonęła w dniu Bożego Ciała w 1771 r.
za: o.Grzegorz Sosna, Doroteusz Fionik „Cudowne ikony”
---
20.11.1756 - generał major Kawalerii Koronnej
---
06.12.1756 - podkomorzy wiski
---
1756 r. - 22 grudnia z Warsz. podkom. ziemi wiskiej oddane Józefowi Wilczewskiemu, chor. tej ziemi, który został również kreowany gen. majorem (w wojsku króla Jsci) (nr. 179)
za: „Teki Dworzaczka”,. 240 (Kurier Polski) 1756
---
1764 - poseł wiski na konwokację, elekcję i koronację Stanisława Augusta Poniatowskiego na króla Polski
7.05 1764 – uczestniczy w obradach Sejmu i zabiera głos w Sesjach 4, 9, 10, 14, 16, 17, 19, 21, 22. 29, 30, 31, 32, 33.
za: zapisy z obrad Sejmu z 1764, Biblioteka w Kórniku,
---
… W połowie czerwca wzmogły się w sejmie ataki na Gdańsk. Konwokacja specjalną konstytucją, której projekt przedstawił brat F. Wilczewskiego – Józef, zaleciła przyszłemu królowi wysłanie do Gdańska komisji. Miałaby ona na miejscu zbadać prawa miasta, dotyczące zwłaszcza sądzenia szlachty i jego uprawnienia mennicze 109…109 Dyaryusz [...] Convocationis, k. Cc, Nn2; VL, t. 7, s. 86; H. W. H o f:f m a n n, Der Danziger Rat, s. 113-116; C. B i e r n a t, Stanowisko Rady Gdańskiej wobec nadużyć mierników zbożowych w XVII i XVIII w., RDSG, t. 15: 1953, s. 226. - Wysłaniu kom:isji sprzeciwił się P. Mostowski - naszym zdaniem była to z jego strony tylko gra polityczna, W APT, 3359, s. 343-345: mowa P. Mostowskiego, 16 VI 1764.
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
03.12.1764 - nadanie za zasługi dożywotnio dóbr Werstok z wioskami Kuraszewo, Wołgostawem i Zarostami (zwane Podwołcze);
ryc. W.Józef Werstok
---
19.10.1765 - otrzymuje Chorągiew Petyhorską;
ryc. 1765 W.Józef Petychorska
---
SUFFRAGIA
Wojewodztw y Ziem Koronnych y Wielkiego Xięstwa Litewskiego zgodnie na Nayjaśnieyszego Stanislawa Augusta Obranego KROLA Polskiego y Wielkiego Xiążęcia Litewskiego, Ruskiego, Pruskiego, Mazowieckiego, Zmuydzkiego, Kijowskiego, Wołhyńskiego, Podolskiego, Podlaskiego, Inflanntskiego, Smoleńskiego, Siewierskiego y Czerniechowskiego.
Dane, miedzy Warszawą a Wolą Dnia Szostego Miesiaca Wrzesnia, Roku 1764 (….)
Ziemia Wizka
Jozef z Wilczewa Wilczewski Podkomorzy y Poseł Ziemi Wizkiey.
Jan Michał Rostkowski Ssta Wizka,
Wąssowski, y Poseł Zoemi Wozkiey.
Franciszek z Wilczewa Wilczewski Poseł Ziemi Wizkiey.
K.Karwowski Łowczy y Poseł Ziemi Wizkiey.
Antoni Niewodowski Miecznik y Poseł Ziemi Wizkiey.
Baltazar z Choynowa Choynowski Poseł Ziemi Wizkiey.
Jan Wilczewski Podkomorzyc Ziemi Wizkiey.
Franciszek Wilczewski Podkomorzyc Ziemi Wizkiey.
Stanisław Wilczewski Podkomorzyc Ziemi Wizkiey.
Jozef Wilczewski Podkomorzyc Ziemi Wizkiey.
Jan Olszyński. Antoni Woroczyński, Burgrabia Ziemi Wizkiey.
Andrzey Downarowicz. Franciszek Sleszyński. Woyciech Plichta, Obywatele Ziemi Wizkiey.
za: AKT ELEKCYI Roku Tysiąc Siedmset Sześćdziesiatego Czwartego, Miesiąca Sierpnia, Dnia dwudziestego siodmego. W Warszawie; W Drukarni J.K.Mci y Rzpltey.u. XX. Scholarum Piarum
---
… W 1766 roku sumptem Józefa Wilczewskiego z Wilczewa w Werstoku była wybudowana nowa cerkiew.
Józef Wilczewski z Wilczewa, w akcie fundacyjnym cerkwi w Werstoku z 1766 roku zapisał:
"Chwale Boską restaurować y aby wiecznemi czasu trwała, ufundować, nayprzód de nowaradice cerkie arcypotrzeną w tym horyzoncie pod tytułem Świętego Krzyża erygowałem y wystawiłem w ołtarze apparaty y oddaję pro filie pryncypalney cerkwi w Dubiczach.
Dla filjalnej cerkwi w Werstoku Wilczewski ustanowił etat wikariusza oraz dwóch diaków, z których jeden pod rejestrem zakrystię trzymał. Na osobę wikariusza i dwóch diaków, proporcjonalną i przyzwoitą dla każdego subwencję przyznał i zapisał sumę 14.000 złotych polskich. Ksiądz pleban dubicki teraźniejszy i następny będa do tej sumy pobierać prowizję. Fundusz cerkwi werstockiej zapisany w gotówce nie ma gruntów, jedynie potwierdza plac cerkiewny, plac z ogrodem oraz siedlisko”.
W 1988 r. podczas prac renowacyjnych odnaleziono zachowany cerkiewny ewangeliarz i apostoł z własnoręcznym takim oto napisem fundatora: J/ÓZEF/ Z /WILCZEWA/ WILCZEWSKI PODKOMORZY Z/IEMI/ W/ISKIEJ/ PROSI O MODLITWY.”…
za: „Werstok-wieś na skraju Puszczy Białowieskiej”
---
Traktat wieczysty między Rosją i Rzeczypospolitą
24 II 1768, Warszawa
Między Rzecząpospolitą Polską, y Imperium całey Rossyi.
W imię Swiętey nierozdzielney Troycy.
Lubo między Nayiaśnieyszą Rzecząpospolitą Polską, y Imperium całey Rossyi, trwa szczęśliwie według traktatu roku 1686 wieczny pokoy, prawdziwa przyiaźń, stała harmonia, y dobre sąsiedztwo, iednak gdy z przyczyny zwykłych w sprawach ludzkich odmian, wyniknęły między niemi od tyle czasow rożne przypadki, które z racyi odmienionych cyrkumstancyi, nowey imże nayprzyzwoitszey wzaiemnych obowiązkow wyciągaią ustawy; z tey więc przyczyny, y drugich w teraźnieysze czasy trafiaiących się, ktore tak w publikowanych Nayiaśnieyszey Imperatorowy IeyMci całey Rossyi deklaracyach, iako y w aktach skonfederowaney Rzeczypospolitey Polskiey do nich sie zgadzaiących, dosyć iaśnie całemu światu są pokazane; Nayiaśnieyszy Krol Imć Polski, y Stany Rzeczypospolitey oboyga narodow, Polskiego y Litewskiego, spoione między sobą węzłem Konfederacyi Generalney z iedney strony, a Nayiaśnieysza Imperatorowa IeyMć całey Rossyi drugiey, uznali rzeczą być potrzebną, y stosuiącą się do wzaiemnych ich interessow postanowić, y umocnić sposobem nowego traktatu, naypożytecznieysze czasom, y cyrkumstancyom bardziey służące, Rzeczypospolitey zaś Polskiey, względem bespieczeństwa Iey konstytucyi, y wolności, naypożytecznieysze umowy; więc dla uczynienia takowego traktatu, z obu stron traktuiących, są actu wyznaczeni Plenipotentiarii, a mianowicie z strony Nayiaśnieyszego Krola Imci, y Nayiaśnieyszey Rzeczypospolitey Polskiey, sub Praesidentia Xiążęcia Prymasa Gabryela Iana Iunoszy Podoskiego, ex Senatu, z Wielkieypolski: Antoni Ostrowskki Biskup Kuiawski, Antoni Barnaba Iabłonowski Poznański, Ignacy Twardowski Kaliski, Iozef Podoski Płocki, Woiewodowie; Tadeusz Lipski Kasztelan Łęczycki. Z Małey-Polski ex Senatu, Andrzey Stanisław Kostka Młodzieiowski Biskup Przemyski, ….
… Poseł z Woiewodztwa Lubelskiego, Stanisław Karwowski Podstoli Bielski, Starosta Augustowski, Poseł z Ziemi Mielnickiey, Iozef Wilczewski Podkomorzy Wiski, Poseł z Ziemi Bielskiey, Celestyn Czaplic Podkomorzy Łucki, Ian Niepomucen Poniński Woiewodzic Poznański, Posłowie z Inflant Koronnych.
Z W. X. Lit. Michał Pac Starosta Ziołowski, Poseł Woiewodztwa Wileńskiego, Stanisław Xiążę Radziwiłł Podkomorzy Litewski, ….
Z strony zaś Nayiaśnieyszey Imperatorowy IeyMci całey Rossyi, Xiążę Mikołay Repnin woysk Iey Imperatorskiey Mci GenerałMaior, extraordynaryiny, y pełnomocny Iey Poseł przy Nayiaśnieyszym Krolu Imci Polskim, y Nayiaśnieyszey Rzeczypospolitey Polskiey, orderow Orła Białego, y Świętey Anny Kawaler. Którzy to Plenipotentiarii, po uczynioney kommunikacyi, y zamianie swoich w należytey formie znalezionych instrumentow plenipotencyi, zgodzili się, postanowili, y zawarli niżey opisane artykuły traktatu wieczney przyiaźni, y gwarancyi Iey Imperatorskiey Mci całej Rossyi.
Artykuł I
Nayiaśnieyszy Krol Imć, y Rzeczpospolita Polska, y Nayiaśnieysza Imperatorowa IeyMść całey Rossyi, potwierdzaią iak nayuroczystszym sposobem stały, y wieczysty pokoy, nieprzerwaną szczerąprzyiaźń, ścisłe porozumienie się, y dobre sąsiedztwo, inter respectivos Status, possessyami y własnościami, według formalnego opisu traktatu Moskiewskiego w roku 1686 między obiema Nayiaśnieyszemi traktuiącemi Stronami zawartego, którego tenor, moc, ważność, y obowiązki reassumuią się per expressum, et formaliter, przez ten nowy traktat, we wszystkim ich określenieu, iak gdyby ten wspomniony dawny roku 1686 traktat był w ninieyszy słowo w słowo inserowany.
Artykuł II
Z powodu tey umowy, y żeby wzaiemną swą przyiaźń, y wzaiemnie swe wygody ugruntować na nieodmiennych fundamentach, to iest: na rownym Państw, y systematycznym interessie oboyga Nayiaśnieyszych wspołtraktuiących Stron, zgodzili się oni gwarantować ieden drugiemu całość, y zachowanie aktualnych Ich w Europie possessyi, Ziem, Prowincyi, y granic; y w samey rzeczy, wszystko to sobie tym artykułem nayuroczyściey, et sacrosancte wzaiemnie, na wieczne czasy gwarantuią.
Artykuł III
Gdy Nayiaśnieyszy Krol Imć y Rzeczpospolita Polska, …..
(….)
Artykuł IX
Ten traktat ma być przez obie Nayiaśnieysze traktuiące Strony zwyczaynym sposobem ratyfikowany, y ratyfikacye onego zamienione tu w Warszawie w dwa miesiące a die podpisania traktatu, a ieżeli będzie można, y przed tym ostatnim terminem.
In, fidem quorum My Nayiaśnieyszego Krola Imci, y Rzeczypospolitey Polskiey, y Nayiaśnieyszey Imperatorowy Iey-Mci całey Rossyi Plenipotenci, wygotowawszy w obu nacyonalnych ięzykach dwa tego traktatu de verbo ad verbum similiter sonantia instrumenta, one własnemi rękoma podpisaliśmy, y pieczęciami herbow naszych stwierdzili.
Działo się w Warszawie dnia dwudziestego czwartego według nowego kalendarza, (trzynastego według starego kalendarza), miesiąca Lutego, roku tysiącznego, siedemsetnego, sześciesiątego osmego. (L.S.) Gabryel Ian Iunosza Podoski Primas, Pierwszy Xsiąże Kor. Polskiey y W. X. Lit. m.p. (L.S.) Kniaź Nikołay Repnin. (L.S.) Antoni Ostrowski Biskup Kuiawski y Pomorski. (L.S.) Antoni Xsiąże z Prusow Iabłonowski, ….
….(L.S) Iozef Wilczewski Podkom. Ziemi Wiskiey, Poseł z Woiewodztwa Podlaskiego, Ziemi Bielskiey. ….
… (L.S.) Antoni Tyzenhaus P. N. W. X. Lit. Poseł Poseł Woiewodztwa Inflantskiego.
za: dokument znajduje się w zbiorach Archiwum Głównego Akt Dawnych w Warszawie (Tłumaczenie: Zofia Wojciechowska).
ryc. Traktat 1768
---
… W Księdze Ziemskiej aktów spraw wieczystych województwa brzeskiego z lat 1769-1771 na arkuszu 469 zapisana jest zgoda arcybiskupa metropolity kijowskiego i halickiego, biskupa włodzimierskiego i brzeskiego Felicjana Filipa Wołodkiewicza na budowę cerkwi w Werstoku:
„Szlachetny Józef, na Wilczewie, Czarni i Werstoku Wilczewski, rotmistrz pancernej chorągwi wojska Wilkiego Księstwa Litewskiego, zgłosił przed nami że on, kierowany szlachetną troską o rozwój wiary prawosławnej, pragnie w swoim rodowym majątku zwanym Werstok, znajdującym się w naszej brzeskiej diecezji, ponownie wybudować i nadzielić funduszem filialną cerkiew, która należała by do głównej parafialnej cerkwi dubickiej. ... My, honorując tę troskę, uznaliśmy za stosowne pozwolić na to dzieło szlachetności i z władzy naszej rządzonej niniejszym pozwalamy i dajemy prawo... Dane we Włodzimierzu drugiego dnia miesiąca sierpnia roku Pańskiego 1766.
Zapis funduszowy dla wybudowanej cerkwi (zapisany także w tej księdze, ark 463-468) został dokonany 4 października 1769 r.
W imie Oyca y Syna y Ducha Świętego. Ku naywiększey chwale Boga w Trójcy Świętey Jedynego, Jezusa Chrystusa ukrzyżowanego, Matki Nayświętszey Maryi Panny y wszystkich świętych. Ja Józef Wilczewski, podkomorzy ziemi Wiskiey, rotmistrza Peteorski y generał-mayor woysk W.X.Lit., maiąc dobra moie Werstok cum attinentiis nazwane, w województwie Brzeskim W.X.Lit., a diecezyi Brzeskiey ritus Graeci Uniti leżące, w którym to Werstoku, iak świadczą nasze dowody była cerkiew ritus uniti parochialna, ale z niedostateczną dla substancyi kapłanów sufficiencyą y exdotacyą; przedto w czasie upadła. Żądaiąc na tedy ma tym mieyscu chwałę Boską restaurować, y aby wiecznemi czasy trwała, ufundować, nayprzód de nowaradice cerkiew arcypotrzebną w tym horyzoncie, pod tytułem Świętego Krzyża, erygowałem y wystawiłem, w ołtarze apparaty, srebra, księgi, bieliznę i inne wszystkie należące rekwizyta, które osobliwym specifikantur inwentarzem opatrzyłem y fundamentalnie uprowidowałem; chcąc zaś mieć sposób ustawicznego w tey cerkwi nabożęstwa, chcę ią mieć y daię pro filia pryncypalney cerkwi Dubickey z tym obowiązkiem, by Imć xiądz Marcin Michnakowicz pleban Dubicki teraznieyszy y następcy jego, trzymaiąc iey rząd y dyspozycyą ku należytey tey cerkwi y parafianów in administrandis sacramentis usłudze wiecznemi czasy konserwowali”...
Fundator zapewnił utrzymanie dla wikarego y diaków dwóch, a także ustalił szczegółowy kalendarz nabożeństw za dusze fundatorów i ich rodziny…”
za: Sergiusz Borowik „230 LAT CERKWI W WERSTOKU” w: Przegląd Prawosławny 8/98
---
1770 - …”Węgierscy - Tomasz i Aniela z Paprockich, starostowie korytniccy, pożyczają J[ózefowi] Wilczewskiemu 40.000 złotych, 1770.
za: T.Zielińska; „Katalog Tek Glinki”, cz. 1. „Katalog osobow”y. Wyd. MK i Sz., Warszawa 1969, str. 271; „Teka Glinki 391”
---
09.12.1771 - kasztelan nowogródzki
---
21.01.1772 - otrzymuje Chorągiew Husarską Wojsk Koronnych po śmierci Jana Klemensa Branickiego
ryc. W.Józef 1772 Chor Huzar
---
1772 - mianowany kasztelanem podlaskim. Saski gen. mjr, chorąży i podkomorzy wiski, komisarz Skarbu Koronnego.
---
Chorąży wiski a następnie podkomorzy wiski. Generałmajor wojsk saskich. W 1772r. kasztelan podlaski. Głowa i ozdoba domu Wilczewskich.
za: Kajetan Kraszewski „Bartochowski”
---
Dowódca pułku zwanego pułkiem Wilczewskiego.
za: "Żołnierz polski - ubiór i oporządzenie" wyd. MON Warszawa. Tablica 27 Rycina lekkiej jazdy z tego pułku.
---
Traktaty polsko-austriackie dotyczące I rozbioru
18 IX 1773; 16 III 1775, Warszawa
„T R A K T A T
Między Nayiaśniey: Krolem Imcią y Rzecząpospolitą
Polską, y Nayiaśnieyszą Cesarzową Krolową
Węgierską y Czeską.
W Imie Troycy Swiętey.
Niech będzie wiadomo komu należy. Nayiaśniesza Cesarzowa Ieymość Apostolska krolowa Czeska y Węgierska osadziwszy woyskiem swoim niektóre Powiaty Krolestwa Polskiego, za umową o tym między Nią, Nayiaśnieyszą Imperatorową Całey Rossyi, y Nayiaśnieyszym Krolem Imcią Pruskim, oświadczyć kazała memoryałem w Warszawie w miesiącu Wrześniu roku przeszłego podanym, prawa y przyczyny, które Ią do tego postępku przywiodły.
Krol Iegomość Polski idąc za resultatum Senatus Consilii w miesiącu Październiku tegoż samego roku, odpowiedział relative do przyszłego Seymu generalnego przez solenną protestacyą przeciwko temu zagarnieniu. Wyniknęło ztąd niebespieczeństwo bliskie zerwa-nia przyiaźni y dobrey harmonii, która trwała dotąd między Nayiaśnieyszym Krolem Imcią y Rzecząpospolitą Polską, y Nayiaśnieyszą Cesarzową Ieymością Krolową. Ale po uwadze doskonałey z oboch Stron nad nieszczęśliwemi skutkami, ktoreby wyniknąć z tego mogły; szczęściem duch zgody przemogł, y zgodzono się zatym rozpocząć konferencye pacifikacyi w Warszawie na Seymie extraordynaryinym wyznaczonym, dla tego przychylaiąc się do żądania trzech dworow kontraktuiących, y na nich pracować przez Plenipotencyaryuszow y Kommissarzow do tego upoważnionych z oboch stron około nayprędszego zaspokoienia rozterkow, do których były przyczyną teraźnieysze okoliczności. Na ten koniec Nayiaśniey-szy Krol Imć y Rzeczpospolita Polska upoważnili y zupełną moc dali.
Ex Senatu: Wielebnym w Bogu Antoniemu Ostrowskiemu Kuiawskiemu y Pomorskiemu, Andrzeiowi Stani-sławowi Kostce Młodzieiowskiemu Poznańskiemu y Warszawskiemu, Ignacemu Massal-skiemu Wileńskiemu, Pawłowi Felixowi Turskiemu Łuckiemu y Brzeskiemu, Antoniemu Onufremu Okęckiemu Chełmskiemu Biskupom, Wielmożnym Antoniemu Iabłonowskiemu Poznańskiemu, Ignacemu Twardowskiemu Kaliskiemu, Stanisławowi Lubomirskiemu Kiiowskiemu, …
… Iozefowi Stępkowskiemu Kiiowskiemu, Andrzeiowi Zienkowiczowi Smo-leńskiemu, Iozefowi Wilczewskiemu Podlaskiemu, Teodorowi Szydłowskiemu Mazowiec-kiemu, Kasztellanom Większym. Urodzonym Symeonowi Szydłowskiemu Zarnowskiemu, Rafałowi Gurowskiemu Przemęckiemu, Adamowi Łąckiemu Czechowskiemu, …
… Ignacemu Rychłowskiemu Chorążemu Piotrowskiemu, z Ziemi Czerskiey, Woyciechowi Szamockiemu Chorążemu, Zygmuntowi Staniszewskiemu Sędziemu Ziemskiemu Warszawskim, z Ziemi Warszawskiey, Franciszkowi Wilczewskiemu Podkomorzemu Wizkiemu, z Ziemi Wizkiey;
Krzysztofowi Frankowskiemu Burgrabiemu Grodz-kiemu Warszawskiemu, z Ziemi Zakroczymskiey; Pawłowi Rościszewskiemu Podstolemu Przasnyckiemu, …
… Adamowi Linkiewiczowi Pisarzowi Ziemskiemu Mozyrskim, Mikołaiowi Pru-szanowskiemu Podczaszemu: Ierzemu Wierpszy Krayczemu Rzeczyckim, Posłom z Woiewodztwa Mińskiego. A Nayiaśnieysza Cesarzowa Ieymość Krolowa Węgierska y Czeska dała zupełną moc Panu Baronowi Karolowi Rewitzkiemu de Rewisnye Chambelanowi swemu aktualnemu, Posłowi Extraordynaryinemu, y Ministrowi Pełnomocnemu u Dworu Polskiego, którzy to Kommissarze y Plenipotencyaryuszowie, tak należycie upoważnieni, zamieniwszy plenipotencye wzaiemnie, y po mianych kilkakrotnych konferencyach, zgodzi-li się nakoniec na następujące artykuły:
Artykuł I.
Będzie odtąd y na zawsze pokoy niewzruszony, prawdziwa iedność y doskonała przyiaźń między Nayiaśnieyszym Krolem Imcią Polskim, Wielkim Xiążęciem Litewskim y Iego Następcami, tudzież z Rzecząpospolitą Polską z iedney strony, a między Nayiaśnieyszą Cesarzową Ieymcią Krolową Apostolską Węgierską y Czeską, Iey Dziedzicami y Następ-cami y wszystkiemi Iey Państwami z drugiey,
(…)
Artykuł II
Naywyższe Strony kontraktujące chcąc poprzedzić y oddalić….
(…)
Artykuł XIII.
Woyska Nayiaśnieyszey Cesarzowy Ieymci Krolowy Węgierskiey y Czeskiey wynidą z Polski, we dwa tygodnie po ratyfikacyi teraźnieyszego traktatu.
Artykuł XIV.
Ninieyszy traktat będzie ratyfikowany przez Nayiaśnieyszego Krola Imci y Rzeczpospolitą. Polską z iedney, a Nayiaśnieyszą Cesarzową Ieymć Krolową Wę-gierską y Czeską z drugiey strony, w przeciągu sześciu tygodni, rachuiąc od dnia podpisu albo prędzey, ieżeli można, y będzie włożony w konstytucye ninieyszego Seymu. Obie Nayiaśniejsze Strony kontraktuiące będą się starać o gwarancyą Nayiaśnieyszey Imperatorowy Ieymci całey Rossyi, y Nayiaśnieyszego Krola Imci Pru-skiego.
Dla większey wiary tego, my Plenipotencyaryuszowie y Kommissarze umyślnie wyznaczeni y autoryzowani do zawarcia tego traktatu, podpisaliśmy go, y pieczęć naszą przyłożyliśmy; w Warszawie 18 Września 1773.
za:: dokument znajduje się w zbiorach Archiwum Głównego Akt Dawnych w Warszawie
---
1777
…„[Kajetan-J.i I.Wilczewscy] Węgierski popadł w niełaskę. Kiedy następnego roku [1777-J.i I.Wilczewscy] kasztelan podlaski, Józef Wilczewski, zajechał wieś ojca Węgierskiego, poeta wystosował manifest do Rady Nieustającej pt. „Uwagi w sprawie Węgierskiego z Wilczewskimi”, występując ostro przeciwko bezprawiu i przemocy magnatów. Protest ukazał się drukiem w oficynie Dufoura, zaprzyjaźnionego z Węgierskim (….). Poetę i drukarza postawiono przed sądem (…). Węgierski skazany został na tygodniowy pobyt w wieży i karę grzywny. Pozbawiono go również posady. Represjonowany za swe poglądy poczuł się mocno dotknięty i obrażony na tych, co nastawali na jego osobistą wolność. W 1779 roku wyjechał z kraju i nigdy już do Polski nie powrócił. Bardziej bowiem cenił wolność, niż ojczyznę, w której nie czuł się swobodnie”….
za: „Z archiwum drukarstwa: EXLIBRIS”, 2005
---
Kajetan Węgierski
UWAGI W SPRAWIE
WĘGIERSKIEGO Z WILCZEWSKIEMI
1777
Kiedy mi kto powi, że kupa iaka Huranow spotkawszy się z druga kupą Irokow, biją się y zabiwszy pieką gotuią y iedzą się: ubolewam nad tym że się niedosyć ieszcże rozeszła światło, ktoreby tymi dzikimi znać dało Narodom, że zabiiać niewinnie człeka podobnego sobie, iest rzecz okrutna, że ieść go obrzydliwie, y że lepsze są daleko pieczenie na świecie, niż uda albo łopatki, kiedy mi kto mówi że w Litwie głębokiey, szaleniec iakiś możny y bogaty iuż trzydziestu ludzi zabił, że człeka z psami y niedźwiedziami rozsiadłemi zamyka, że każe babom kukać y potym strzela do nich; dziwie się cierpliwości obywatelow w sąsiedztwie mieszkajacych, czcości y niemożności praw naszych, y temu, że ten Jegomość albo iak szalony nie iest gdzie do ściany przykuty łańcuchem, albo iak wystpępny nie daje głowy pod miecz wykonywacza sprawiedliwościc, ale kiedy mi doniosą że o 20. Mil od Warszawy, Starosta Sądowy Wiski zebrawszy kupę naimney halastry, łotrow zbrodniami znaiomych naiedzie spokoynie siedzącego obywatela we wsi, ktorą mu prawo sprawiedliwe przysądzilo, kiedy napadłszy na bezbronnych rąbie, siecze, kaleczy, strzela, zabija, kiedy sam na czeletak godnego korpusu y ręką swoią waleczną razy zadaie, a to wszystko bezkarnie, wtenczas się krew burzy we mnie, w ten czas mi się wszystkie dawney przemożności przypominają występki, y poznaię z boleścią że prawa nasze dla słabszych są tylko robione a mocniejszym pokrywką są y zachęceniem do popełniania niegodziwości. Uważmy tu krótko, iak honory y godności, wlewaią w słabe dusze chęć gorowania y nadżycia przywileiow do nich mniemaniem ludzkim przywiązanych: Ledwie JMć Pan Wilczewski osobliwszą J.K.Mci łaską, krzesło Senatorskie zapełnił, ledwie biodro przepasał wstęgą która zasłużonych zdobi; zapomniał zaraz że był kiedyś Szlachcicem rownym, że iak Senator iednakie ma z Obywatelami innemi, sprawiedliwości y słuszności przepisy, y że ani z poręczem Krzesło wygodne, ani wstęga czerwona, nie daią mu prawa pożyczonych sobie na dobrą wiarę pieniędzy nie oddawać y w nagrodę uslużenia Obywatela, który mu niemi wygodził, sposobami znaiomemi go pieniać, a kiedy prawo nawet do uskutecznia mu zamysłu tego nie służy; kazać przez Synów gwałtem własność odbierać, y życie iego w niebezpieczeństwo podawać. Nie będę tu do was Mci Panowie Wilczyscy mówił iak Filozof, iak przyjaciel Narodu ludzkiego, bo ceny życia ludzi, znać w stanie nie iesteście, nie będę mówił iak Cheścianin; bo rozumiecie powszechnie że kilka dni przeposzczonych y kilka złotych na Mszą danych; potrafią wam tey winy odpuszczenie otrzymać; ale ieśli znacie albo słyszeliście przynaymiey o obowiązkach Obywatelów wzaiemnych, o ogniwach, które społeczność wiążą, o występkach, które ią mieszaią, o karach, które aż nadto są niewczesne, uwaźcie sami, czy sprawiedliwa rzecz iest, tego, który zebrawszy potem swego czoła fummę pewną, wam ią pożycza, y nie odebrawszy przez lat kilka kapitału ani prowizyi o nie się upomina, prawnie własności swoiey dochodzi, czy sprawiedliwie rzecz iest tego nie tylko pieniać, do kosztu go przywodzić, ale naieżdzać ieszcze, y chcieć mu życie odebrać.
Radbym wiedział M. Panie Starosto Wiski iak po tey akcyi zasieść na sądy swoie będziesz miał czoło; każdy zbrodzień który po drogach rozbijał przez twóy sąd przyprowadzony y wyrokiem twoim skarany, będzie ci miał prawo powiedzieć. „Jaką masz śmiałość potępiać mię za to czegoś się sam stał uczestnikiem; Jak możesz karę śmierci zadawać kiedy sam w podobnym uczynku znalazłeś dosyć wymówek winę twoią pokrywaiacych, iak śmiesz mnie, którego potrzeba y nędza do odbierania maiątku ludziom przymusiła, , karać, kiedy ty bogatszym tysiąc razy odemnie będąc za toś kilka ludzi zabił y ranił, że ich Pan o swoią się własność dopominał; ta tylko na nieszczęście moie między nami iest różnica, że ia bez familiii y wsparcia, a ty masz krewnych y protektorów możnych: „to by ci każdy zbóyca powiedział, to ci głos powszechny. To ci wewnętrzne przekonanie, które sumieniem zowią, co dzień powtarza.
Ale naco ia tu prożney wymowy zażywam, na co słowa tracę daremnie, twoie serce nie iest zdatne przyiąć tych czuciow, które są u ciebie przeciwnym osłabione zwyczaiem: Zabić człeka, krzywdę uczynic słabszemu, niewinnego ucisnąć są to zasługi twoie, są to drogi do sławy; Inaczey ktoż by wiedział że był iakiś Starosta Wiski na świecie: Jesteś żołnierzem Mos Panie Starosto, iesteś walecznym iak powiadaią , boś swoią ręką dogoniwszy bezbronnego człeka kaleczył, chwalę tę cnotę która iest tobie dziedziczną, ale powiedz proszę na co iey tak na złe zażywasz, czemu ią tak expensuiesz, używaiąc iey tak często na obywatelow wśrzód pokoiu, nic ci się z niey w przypatku woyny na nieprzyjacioł nie zostanie.
W Kochany Narodzie, którego cząstką drobną iestem, którego sława iest mi droga, uważ proszę iakaby nowa dla ciebie hańba była, gdyby zszedł bezkarnie ten występek, to praw nayświętszych przewrocenie; to zgwałcenie obywatelskiej spokoyności; ale wszystkie boiaźni znikaią we mnie przed słódką nadzieią, gdy uważam, że ta rzecz cała idzie pod wyroki sprawiedliwego y oświeconego Pana, pod rostrząśnienie rady iego; Mężowie zacni, którym pełen ufności narod mocy strzeżenia y wykonywania praw swoich powierzył, zastanowcie się nad wielkością winy ich y krzywdy naszey; sprawiedliwość wan źrzodki ukarania iedney y drygiey nagrodzenia pokaże; a mnie zostanie słodka wdzięczności powinność.
Jeżeli by kto obrażał się mocniejszemi wyrazami, których w tych uwagach zażyłem, niech pomni że nie są mierzone ieszcze ani do krzywdy, którąśmy ponieśli, ani do Jmć PP. Wilczewskich wykroczenia; kto naiechawszy obywatela, człeka iednego na mieyscu zabiia, dwoch rani śmiertelnie, a wielu innych pokaleczy, wartże ochrony iakieykolwiek? Y mam że ia zachować granice pomiarkowania skarżąc się, kiedy oni ludzkości nie znaią przepisów: Pokiż będziemy zasługiwać na imię grubych Sarmatów? Pokiż się będą obce Narody y słabości y okrucieństwa naszemu dziwić sprawiedliwie? Pokiż życie obywatelow słabszych od mocniejszych woli y rozkazow zależeć będzie? Ale niech kto chce myśli żadne uwagi ust mi zamknąć niepotrafią, kiedy o sprawiedliwość, o całość obywatela chodzić będzie. Y ieżeli mię kiedy przemoc, czego się nigdy nie spodziewam przyciśnie, z pod ciężaru iey usłyszy świat skargi moie.
za: Kajetan Węgierski, „Uwagi w sprawie Węgierskiego z Wilczewskiemi”; 1777
---
„…Natomiast pierwszy kompletny spis „possessorów" (właścicieli nieruchomości) bielskich i ze wsi podmiejskich, czyli tzw. przedmieść, znajduje się w lustracji miasta Bielska z 1779 roku. Była ona przechowywana w Bibliotece Publicznej w Wilnie i została opublikowana prawie sto lat temu w wydawnictwie naukowym Opisanije rukopisnowo otdielenija Wilenskoj Publicznej Bibliotieki, wyp. IV, Wilnia 1903, ss. 57-112. (…)
Komisja dla ziemi bielskiej powołana została dopiero w 1779 roku. Składała się ona z ok. 20 osób, a powołani do niej zostali m. in. Józef Ossoliński (wojewoda podlaski), Józef Wilczewski (kasztelan podlaski), ks. Jan Szyjkowski (biskup synopeński i proboszcz bielski), Paweł Karczowski (podkomorzy bielski), Paweł Hryniewicki (sędzia ziemski), Jakub Drągowski (podwójewoda bielski).
W skład jej weszli także wszyscy starostowie z ziemi bielskiej oraz szereg innych urzędników, jak chorąży, stolnik, podsądek, podstoli, łowczy, wojski, miecznik, pisarz ziemski. Komisja miała, przyznane przez Stanisława Augusta Poniatowskiego, bardzo szerokie uprawnienia.(…).”
za: Mikołaj Roszczenko „Lustracja czyli rewizja Bielska z 1779 roku” (Над Бугом і Нарвою - часопис українців Підляшшя)
---
1779 – umiera Józef W.
---
…”Szkatuła była meblem, który mógł osiągną spore rozmiary i na podstawie wyglądu zewnętrznego można ją uznać za coś pośredniego między skrzynią a komodą. Jej cechami charakterystycznymi były wysuwane z przedniej ściany szuflady (co upodabniało ją do komody), które niekiedy były zakrywane zamykanymi na klucz drzwiczkami. Zamkniecie drzwiczek zabezpieczało dostęp do szuflad i ich zawartości, szuflady natomiast ułatwiały porządkowanie rzeczy bądź dokumentów w nich znajdujących się. O takiej szkatule wspomina m.in. inwentarz ruchomości i sumariusz akt starościca mławskiego Grzegorza Niewieścińskiego, który jednoznacznie określa szkatułę jako miejsce przechowywania akt: „Szkatułę białym atłasem blachą pobieloną obita z ośm szufladami z podwynemi dźwierkami, zamkami dwiema od papierów15.
Podobny opis daje również inwentarz sporządzony po śmierci Józefa Wilczewskiego:
„Szkatuła do dwoy otworzysta z szufladami […]16.”
15 ADCh, Księga ławnicza swiecka, 4, k.101
16 APGd 2/16. k. 154v.”…
za: Wiesław Nowosad „Archiwa szlachty Prus królewskich”; wyd. Adam Marszałek, Toruń 2005
***
Józefx
Marianna NIWIŃSKA.
… Warszawa, 27 maja; Zmarła w dobrach swoich Wilczewska chorążyna wizka, pułkownikowa (nr 714) …
za: „Teki Dworzaczka”; . 858 (Kuryer Polski) 1750
---
dzieci:
ZOBACZ RÓD JÓZEFA s. Józefa
ryc. Józef s.Józefa
***
1.6.7.5.4.6. JAN---
… Jan …
...”Jan, 1776 kasztelan wizneński /Ns./.”…
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
***
1.6.7.5.4.7.. FRANCISZEK---
… Franciszek …
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
Starszy brat Józefa;
---
Rodowity mieszkaniec Prus Królewskich; szambelan dworu Augusta III, początkowo stronnik familii a później zagorzały stronnik króla; w latach 1761-1764 szambelan króla Augusta III;
---
… Dodać tu musimy, że głównymi przedstawicielami na ten czas rodziny Wilczewskich, oprócz podczaszego [Antoniego Wilczewskiego – J. i I. Wilczewscy], byli dwa bracia jego przyrodni: Franciszek z Czerniowa, oberst-lejtnant wojsk saskich, sławny awanturnik i warchoł, który trzymał partyi Czartoryskich, bezwiednym będąc narzędziem do grzebania nieraz dla nich gorącego żaru własnemi rękoma,
za: Kraszewski Kajetan „Bartochowski” opowiadanie z końca XVIII wieku według podań rodzinnych, Warszawa, Redakcya i Administracya, Nowy Świat 47, 1899
---
… Szambelan Franciszek Wilczewski, niegdyś człowiek "familii", teraz zaufany dworu i blisko związany z patriotami pruskimi, wściekał się, iż nie może nikogo nakłonić do złożenia. manifestu przeciw postępowaniu Mostowskiego.
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
117 BCz, 3848, s. 119; F. Wilczewski do J. A. Mniszcha, Gdańsk 19 XI 1761: "Bodaj nie rodziła się taka szlachta, a bardziej urzędnicy, którzy nie chcąc, czyli nie umiejąc opstawać [!] przy prawach ojczystych, co im de lege et officio principes nobilitatis, a szlachcie żałują kawałka chleba na sejmiku".
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
… Jeszcze jesienią 1762 r. doszło w Gdańsku .do nieprzyjemnego incydentu między władzami miasta a szambelanem F. Wilczewskim, którego na kilka godzin nawet aresztowano w związku z nieuregulowaniem należności jednemu z rzemieślników gdańskich. Ponieważ Wilczewski był deputatem do trybunału, podniósł się krzyk na całą Polskę. Z kolei Wilczewski związany jak wiadomo z patriotami pruskimi, oskarżył Gdańsk o pogwałcenie prawa i pozwał miasto przed trybunał. Gdańsk bronił się, wskazując, iż podlega wyłącznie sądom asesorskim, a G. Lengnich opublikował specjalną pracę dowodzącą, że jedynie szlachta pruska uznała trybunał za sąd właściwy w jej sprawach, natomiast miasta Prus Królewskich nigdy się nie zgodziły podlegać kompetencji trybunału 164. 164 WAPGd, 300, 27/124, s. 265: Rada Gdańska do J. H. Skubowiusa, 24 IX 1762; s. 402: Rada Gdańska do H. Briihla, 5 I 1763; G. Lengnich, Von dem Preussischen Adel angenommenes und den Stiidten abgelehntes Polnische Tribunal, Danzig 1763; oraz zapewne t e g o ż Civitatem Gedanensem decreto tribunalitio Lublini
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
13.09.1762 – Sztum; W.F. zostaje wybrany na deputata z woj. malborskiego do trybunału,
---
…H. Bruhl próbował nawet załagodzić spór między F. Wilczewskim a Gdańskiem 166…
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
… W rzeczywistości mieli jednak świadomość, że ich sytuacja staje się coraz trudniejsza. Klęska, jaką ponieśli w trybunale piotrkowskim, sprawiła bowiem, iż część związanej z nimi szlachty zaczęła się wahać 14. 14 Tak przynajmniej oceniał nastroje panujące wśród szlachty pruskiej dobrze na ogół poinformowany opat oliwski, BCz, 3854, s. 9, 33: J. J. Rybiński do J. A. Mniszcha, Oliwa 9 IV, Żukczyn23 IV 1763. Jednocześnie niektórzy spośród patriotów (np. J. Kalkstein i W.Wilczewski zaczęli składać recesy od swych manifestów, w zamian za co Mostowski uwolnił ich od wytoczonych im procesów, WAPGd, 524/11, s. 160-161: P. M o s t o w s ki, kwitacja z procesów, Przystajnia 12 VIII 1763…
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
… Niepokojącym objawem, który mógł być groźny dla zwartości pruskiego obozu patriotycznego, były bardzo wyraźnie występujące u szlachty nastroje antygdańskie. Szlachta oburzona była nie dawnym postępowaniem Gdańska wobec F. Wilczewskiego….
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
… patriotów pruskich głównego hasła propagandowego - walki z wojewodą pomorskim jako nieindygeną62. Z drugiej strony przywódcy patriotów jakby przelękli się swego czynu i zdecydowali się na kontynuowanie rokowań. Z rozmów wycofali się jednak Czapscy i Zboińscy, których zastąpili chorąży malborski W, Piwnicki i szambelan F:Wilczewski. Ostatecznie po przeprowadzonej w drugiej połowie lutego 1764 r. serii spotkań doszło do zawarcia ugody63. Formalnie rzecz biorąc, była ona sukcesem obozu patriotycznego, gdyż zobowiązywała P. Mostowskiego do złożenia nowej przysięgi i ponownego otwarcia grodu skarszewskiego 64. Realną korzyść z tejże ugody wyciągnąć mieli Czartoryscy. Porozumienie do pewnego przynajmniej stopnia uśpiło patriotów i osłabiło ich działalność wśród mas szlacheckich. Pozbawiło ich także głównego oręża propagandowego.
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
… Inaczej było już w Sztumie, gdzie na sejmik województwa malborskiego zjechali czołowi patrioci z M. Czapskim, F. Wilczewskim, i M. E. Rexinem na czele; a marszałkiem został P. Kczewski. W obszernej instrukcji stanowczo domagano się zachowania praw pruskich, zwłaszcza indygenatu i wolności celnych….
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
… W czerwcu 1764 r. czoło pruskiej opozycji przeciw sejmowi konwokacyjnemu wysunęła się wyraźnie Rada Gdańska. W Warszawie coraz ostrzej bowiem atakowano to miasto. Przyczyniła się do tego działalność propagandowa T. Czapskiego i F. Wilczewskiego, którzy mieli swoje prywatne pretensje wobec Gdańska 107. Ważniejsza jednak była ogólna, niechętna miastu, atmosfera. Wypominano Gdańskowi monopolistyczną pozycję w handlu, stale nadużycia na niekorzyść szlachty przy mierzeniu spławianego przez nią zboża, niewłaściwą politykę menniczą.
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
… Sejm 4 IX 1764 r. wybrał komisję do ostatecznego ułożenia paktów konwentów. Znaleźli się w niej też Prusacy J. Przebendowski i Jan Trembecki oraz blisko związany z Prusami Królewskimi F. Wilczewski…
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
.... Franciszek szambelan dworu Augusta III, deputat 1763 z województwa malborgskiego na trybunał koronny, pamiętne jest tego zdarzenie przykre z magistratem gdańskim, który z przyczyny jednego rzemieślnika odważył się jego z domu porwać i uwięzić; za ten postępek tenże magistrat surowo wyrokiem trybunału koronnego lubelskiego we wtorek po ś. Franciszku 1763 ukaranym i na zapłacenie grzywien oraz ze szkody 214,000 złp. Razem policzonych, oraz Patzer komendant miasta, gwałt wykonywający na karę miecza skazany. Wykonanie wyroku wojewodom pruskiej prowincji z wolnością użycia rycerskiego pospolitego ruszenia i zarekwirowania o pomoc hetmanów koronnych polecone. Wyrok ten w oryginale znajduje się w archiwum rodziny Szepietowskich, sukcessorów po niegdy Józefie Szepietowskim, posle powiatu tykocińskiego dziedzica dóbr Mazury z przyległościami….
za: Święcki Tomasz, „HISTORYCZNE PAMIĄTKI ZNAMIENITYCH RODZIN I OSÓB DAWNEJ POLSKI”’ przejrzał w rękopisie, objaśnił i uzupełnił przypisami Juljan Bartoszewicz, Nakładem S.II. Merzbacha Księgarza ul. Miodowa nr 486, Warszawa 1859, str.289.
---
??.02.1763 – W.F. pozywa Gdańsk przed trybunał koronny lubelski za swe aresztowanie i w rezultacie po św.Franciszku we wtorek 1763 roku; Gdańsk zostaje ukaranym grzywną w kwocie 214.000 złp a komendant miasta,. Patze, został na karę miecza skazany;
---
List Franciszka Wilczewskiego, podkomorzego, deputata, do ???? pisany w dniu 19.08.1763 r. po obiedzie.
W.Franciszek prosi adresata o pożyczkę w kwocie 3 tys. złotych, z tego względu, że w przeszłą sobotę jego lokaj i hajduk okradli go podczas podróży do Lublina. Z uwagi, że nie mógł mu pomóc nawet Generał Makronowski zwraca się do dobrodzieja adresata o pożyczkę, bowiem nie ma skąd pożyczyć takiej kwoty. Dodaje, że rzadko pożycza pieniądze to ma nadzieję, że adresat mu je pożyczy.
za: List- jw.- w zbiorach Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Wrocławiu.
---
??.??.1763 – W.F. jako deputat z woj. Malborskiego na trybunał koronny;
---
15.01.1764 –W.F. pisze list do Węgierskiego w sprawie długu;
---
23-24.02.1764 – W.F. jako szambelan królewski wraz z W.Piwnickim bierze udział w rokowaniach i zawarciu ugody z familią Czartoryskich;
---
22.03.1764 – W.F. wraz z M.Czapskim i M.G.Rexinem walczy na sejmiku w Sztumie o zachowanie praw pruskich w tym wolności celnych;
---
??.??.1764 – c.d. sprawy aresztowania w Gdańsku; informował też o tym fakcie na konferencji u wojewody chełmińskiego;
---
07.05.1764 – sprawa W.F, na ten czas deputata z woj. Chełmińskiego, za sprawą swojego brata Józefa staje na sejmie w 1764 roku:
…..„A zatym Jmc P. Wilczewski [Józef - J. i I.Wilczewscy] Poseł Wiski wraz z innemi odezwawszy się o przeczytanie Gdanskiego Projektu instabat, na Ktoren gdy zezwolono, przeczytanym został in sequentia: Jż ponieważ na Miasto Gdansk ledwie nie wszystkie Wwdztwa włozyły w Jnstrukcye liczne skargi Posłom na Seym tareznieyszy obranym, iako tegoż Miasta Magistrat władzę na Stan Szlachecki rosciąga y onę exekwuie, czego dowodem iest Urodzony Franciszek Wilczewski Szambellan, y na ten czas, kiedy sromotnie we Gdansku traktowanym był, funkcyą Deputata Chełminskiego Wwdztwa zaszczycony, iako tenże Magistrat dalsze czyniąc bezprawia Monetę bez wewnętrznego waloru byye, Czerwone Złote przed następuiącą defluitacyą podwyższa, a po upadnieniu iey zniza, Redukcyi przez Podskarbich uczynioney nieprzyimuie, w Towarze lesnym, y wymysleniu Trzech Korczykow od Łasztu Zboża Krzywdę wielką sprawuie, akcycy contra Lauda Terrarum Prussiae postanawia, y postanowione wybiera, Zolnierzy na Dobra Ziemskie wysyła, y Konstytucyi niezachowuie; Przeto praesenti lege statuitur, aby Nayiasnieyszy przyszły Regnant zaraz po szczesliwey Koronacyi wysłac Komissarzow do przerzeczonego Miasta Gdanska niezaniedbał, iżby ciż Komissarze wszystkie prawa Komportować przed siebie nakazali, y w wyrazonych Kathegoryach rostrzęsnienic uczyniwszy paenas in Convulsores Legum opisali, y ukrzywdzonym satisfactionem assekurowali.
Po skończonym tym projekcie Jmc P. Karczewski Poseł Ciechanowski, a przy nim y inni Mazowieccy Posłowie urgebant, aby y Jmc P.Czapski Starosta Knyszynski rownie iak Jmc P. Wilczewski ukrzywdzony dołożonym został.”…..
za: zapisem Sesji Sejmu z 1764 r w: Biblioteka w Kórniku.
---
01.07.1764 – list W.F. do Z.Kretkowskiego, wojewody chełmińskiego;
---
04.09.1764 – W.F. na sejmie generalnym, jako stronnik obozu króla zostaje wybrany do komisji ds. ułożenia paktów konwentów praw Prus Królewskich;
---
… W tej sytuacji na rozpoczętym 9 IX 1766 r. w Malborku sejmiku generalnym, którego marszałkiem został sędzia ziemski malborski W. Wilczewski, doszło do ostrych sporów na kilku, wzajemnie się zresztą przecinających, płaszczyznach. Zasadniczy spór toczył się między zwolennikami utrzymania pruskich odrębności ustrojowych, których reprezentowała część patriotów pruskich i posłowie wielkich miast, a stronnikami dworu. Tymi drugimi kierowali nowo zaprzysiężony wojewoda pomorski J. Flemming, K. Rogaliński, K. Schmidt, A. Czapski i F.Wilczewski…
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
… Stronnicy dworu byli wśród posłów pruskich wyraźnie w mniejszości i z wielu względów nie mogli aktywniej przeciwstawiać się wysuwaniu postulatów o charakterze partykularnym. Politykę Stanisława Augusta bardzo wyraźnie poparli tylko K. Rogaliński i F. Wilczewski….
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
27.08.1767 – W.F. zostaje generałem majorem; Stanisław August powierza mu funkcje legata królewskiego na generał (sejmiku generalnym) mającego odbyć się 9.09.1767;
---
… Po dłuższym zwlekaniu powierzył Stanisław August funkcję legata królewskiego na sejmik generalny gen. mjrowi F. Wilczewskiemu. Był to niewątpliwie odpowiedni kandydat z racji swych uprzednich bliskich kontaktów z patriotami pruskimi. Od 1764 r. związał się jednak ściśle z królem i czynnie popierał jego program reformatorski 54.
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
07.09.1767 … Przybyło jej do Grudziądza bardzo mało, zapewne około 100 osób 69. Po otwarciu sejmiku i wysłuchaniu legata królewskiego, F. Wilczewskiego, przełożono obrady na 9 września.
za: Dygdała Jerzy.”Życie Polityczne Prus Królewskich U schyłku ich związku z Rzecząpospolitą w XVIII wieku., PWN 1984
---
…” (…) Wykaz królewszczyzn oraz ich posiadaczów z 1770 r.*)
Powiat Gdański, Tczewski i Nowski:
(…)
Wieś Czarny-Las z sołtystwem – Franciszka Wilczewskiego, generała – adjutanta J.Kr.M
(…)”
za: Ślaski B.: „Materjały do dziejów lokalnych Pomorza” Czcionkami Drukarni spółkowej w Kępnie (Wlkp). 1933, str. 30
---
Traktaty polsko-austriackie dotyczące I rozbioru
18 IX 1773; 16 III 1775, Warszawa
T R A K T A T
Między Nayiaśniey: Krolem Imcią y Rzecząpospolitą
Polską, y Nayiaśnieyszą Cesarzową Krolową
Węgierską y Czeską.
W Imie Troycy Swiętey.
Niech będzie wiadomo komu należy. Nayiaśniesza Cesarzowa Ieymość Apostolska krolowa Czeska y Węgierska osadziwszy woyskiem swoim niektóre Powiaty Krolestwa Polskiego, za umową o tym między Nią, Nayiaśnieyszą Imperatorową Całey Rossyi, y Nayiaśnieyszym Krolem Imcią Pruskim, oświadczyć kazała memoryałem w Warszawie w miesiącu Wrześniu roku przeszłego podanym, prawa y przyczyny, które Ią do tego postępku przywiodły.
Krol Iegomość Polski idąc za resultatum Senatus Consilii w miesiącu Październiku tegoż samego roku, odpowiedział relative do przyszłego Seymu generalnego przez solenną protestacyą przeciwko temu zagarnieniu. Wyniknęło ztąd niebespieczeństwo bliskie zerwa-nia przyiaźni y dobrey harmonii, która trwała dotąd między Nayiaśnieyszym Krolem Imcią y Rzecząpospolitą Polską, y Nayiaśnieyszą Cesarzową Ieymością Krolową. Ale po uwadze doskonałey z oboch Stron nad nieszczęśliwemi skutkami, ktoreby wyniknąć z tego mogły; szczęściem duch zgody przemogł, y zgodzono się zatym rozpocząć konferencye pacifikacyi w Warszawie na Seymie extraordynaryinym wyznaczonym, dla tego przychylaiąc się do żądania trzech dworow kontraktuiących, y na nich pracować przez Plenipotencyaryuszow y Kommissarzow do tego upoważnionych z oboch stron około nayprędszego zaspokoienia rozterkow, do których były przyczyną teraźnieysze okoliczności. Na ten koniec Nayiaśniey-szy Krol Imć y Rzeczpospolita Polska upoważnili y zupełną moc dali. Ex Senatu: Wielebnym w Bogu Antoniemu Ostrowskiemu Kuiawskiemu y Pomorskiemu, Andrzeiowi Stani-sławowi Kostce Młodzieiowskiemu Poznańskiemu y Warszawskiemu, Ignacemu Massal-skiemu Wileńskiemu, Pawłowi Felixowi Turskiemu Łuckiemu y Brzeskiemu, Antoniemu Onufremu Okęckiemu Chełmskiemu Biskupom, Wielmożnym Antoniemu Iabłonowskiemu Poznańskiemu, Ignacemu Twardowskiemu Kaliskiemu, Stanisławowi Lubomirskiemu Kiiowskiemu, …
… Iozefowi Stępkowskiemu Kiiowskiemu, Andrzeiowi Zienkowiczowi Smo-leńskiemu, Iozefowi Wilczewskiemu Podlaskiemu, Teodorowi Szydłowskiemu Mazowiec-kiemu, Kasztellanom Większym. Urodzonym Symeonowi Szydłowskiemu Zarnowskiemu, Rafałowi Gurowskiemu Przemęckiemu, Adamowi Łąckiemu Czechowskiemu, ….
… Ignacemu Rychłowskiemu Chorążemu Piotrowskiemu, z Ziemi Czerskiey, Woyciechowi Szamockiemu Chorążemu, Zygmuntowi Staniszewskiemu Sędziemu Ziemskiemu Warszawskim, z Ziemi Warszawskiey, Franciszkowi Wilczewskiemu Podkomorzemu Wizkiemu, z Ziemi Wizkiey;
Krzysztofowi Frankowskiemu Burgrabiemu Grodz-kiemu Warszawskiemu, z Ziemi Zakroczymskiey; Pawłowi Rościszewskiemu Podstolemu Przasnyckiemu, …
… Adamowi Linkiewiczowi Pisarzowi Ziemskiemu Mozyrskim, Mikołaiowi Pru-szanowskiemu Podczaszemu: Ierzemu Wierpszy Krayczemu Rzeczyckim, Posłom z Woiewodztwa Mińskiego.
A Nayiaśnieysza Cesarzowa Ieymość Krolowa Węgierska y Czeska dała zupełną moc Panu Baronowi Karolowi Rewitzkiemu de Rewisnye Chambelanowi swemu aktualnemu, Posłowi Extraordynaryinemu, y Ministrowi Pełnomocnemu u Dworu Polskiego, którzy to Kommissarze y Plenipotencyaryuszowie, tak należycie upoważnieni, zamieniwszy plenipotencye wzaiemnie, y po mianych kilkakrotnych konferencyach, zgodzi-li się nakoniec na następujące artykuły:
Artykuł I.
Będzie odtąd y na zawsze pokoy niewzruszony, prawdziwa iedność y doskonała przyiaźń między Nayiaśnieyszym Krolem Imcią Polskim, Wielkim Xiążęciem Litewskim y Iego Następcami, tudzież z Rzecząpospolitą Polską z iedney strony, a między Nayiaśnieyszą Cesarzową Ieymcią Krolową Apostolską Węgierską y Czeską, Iey Dziedzicami y Następ-cami y wszystkiemi Iey Państwami z drugiey, … ale raczey zachowywać go będą nienaruszenie w każdym punkcie, zostawać będą z sobą nazawsze w dobrey i doskonałey harmonii, y starać się będą o utrzymanie honoru, pożytku y beśpieczeństwa wzaiemnego, iako też o odwracanie iedna od drugiey wszelkiey szkody y uszczerbku.
Artykuł II
Naywyższe Strony kontraktujące chcąc poprzedzić y oddalić….
(….)
Artykuł XIII.
Woyska Nayiaśnieyszey Cesarzowy Ieymci Krolowy Węgierskiey y Czeskiey wynidą z Polski, we dwa tygodnie po ratyfikacyi teraźnieyszego traktatu.
Artykuł XIV.
Ninieyszy traktat będzie ratyfikowany przez Nayiaśnieyszego Krola Imci y Rzeczpospolitą. Polską z iedney, a Nayiaśnieyszą Cesarzową Ieymć Krolową Wę-gierską y Czeską z drugiey strony, w przeciągu sześciu tygodni, rachuiąc od dnia podpisu albo prędzey, ieżeli można, y będzie włożony w konstytucye ninieyszego Seymu. Obie Nayiaśniejsze Strony kontraktuiące będą się starać o gwarancyą Nayiaśnieyszey Imperatorowy Ieymci całey Rossyi, y Nayiaśnieyszego Krola Imci Pruskiego.
Dla większey wiary tego, my Plenipotencyaryuszowie y Kommissarze umyślnie wyznaczeni y autoryzowani do zawarcia tego traktatu, podpisaliśmy go, y pieczęć naszą przyłożyliśmy; w Warszawie 18 Września 1773. za: dokument znajduje się w zbiorach Archiwum Głównego Akt Dawnych w Warszawie
---
Str. 30
(…)
Wykaz królewszczyzn oraz ich posiadaczów z 1770 r.*)
Powiat Gdański, Tczewski i Nowski:
(…)
Wieś Czarny-Las z sołtystwem – Franciszka Wilczewskiego, generała – adjutanta J.Kr.M
(…)”
za: Ślaski B. „Materjały do dziejów lokalnych Pomorza” Czcionkami Drukarni spółkowej w Kępnie (Wlkp). 1933
---
06.12.1777 – W.F. swe dobra Wieluń zastawił Marcelowi Ursynowi Niemcewiczowi jako porękę długu swego brata Józefa, który 20.VI.1767 pożyczył od Franciszka Ursyna Niemcewicza, ojca Marcelego, 3250 sztuk czerwonych złotych ale wykorzystując fakt śmierci starego Niemcewicza przestał ten dług spłacać. Zawarta ugoda z Marcelim Ursynem Niemcewiczem przewidywała, że Józef spłaci dług z odsetkami do 24.06.1780.
***
1.6.7.5.4.8. WACŁAW---
… i Wacław ….
za: K. Niesiecki S.J.,„Herbarz Polski”, wyd. J.N.Bobrowicz, Lipsk, 1839-1846
---
…”Wacław stolnik Wizki”…
za: Krasicki
---
… Wacław chorąży…
za: Święcki Tomasz, „HISTORYCZNE PAMIĄTKI ZNAMIENITYCH RODZIN I OSÓB DAWNEJ POLSKI”’ przejrzał w rękopisie, objaśnił i uzupełnił przypisami Juljan Bartoszewicz, Nakładem S.II. Merzbacha Księgarza ul. Miodowa nr 486, Warszawa 1859, str.289.
ryc. Wilczewscy wg. Święckiego
---
… SKŁAD URZĘDNIKÓW ZIEMSKICH W 1792 ROKU
(…..)
chorąży ziemia wiska - Wacław Wilczewski
(…..)
za: Adam Pszczółkowski „Skład urzędników ziemskich w 1792 roku”
---
„KOMISJE DO SPRAW OFIARY DZIESIĄTEGO GROSZA (1789)
W dobie stanisławowskiej modne stało się tworzenie rozmaitych komisji złożonych z osiadłej szlachty - obywateli danego powiatu czy ziemi. Pierwszą taką komisją była Komisja Dobrego Porządku, zajmująca się kontrolą miast królewskich. W 1789 roku po ogłoszeniu ustawy o podatku zwanym „ofiara dziesiątego grosza” Sejm postanowił powołać dla wszystkich powiatów Rzeczpospolitej komisje szlacheckie, których zadaniem było oszacowanie dochodowości wszelkich majątków szlacheckich i duchownych i wyliczeniu na podstawie tego szacunku wartości rocznego podatku, jaki dany majątek powinien odprowadzać do skarbu Rzeczpospolitej (wymiar: 20% dobra duchowne, 10% dobra szlacheckie, zwolnione dobra szlachty ubogiej). Każda taka komisja powiatowa składała się z 15 członków wybranych spośród dobrej i szanowanej w okolicy szlachty. Komisje szacunkowe podjęły się ogromnego trudu zbadania setek tysięcy majątków w przeciągu paru miesięcy. Trud ten nie poszedł na marne, skoro jeszcze do powstania styczniowego 1864 roku, wartość majątków na terenie Królestwa Polskiego podawano wedle szacunków owych komisji!
Skład tych komisji dla wszystkich powiatów województwa mazowieckiego przedstawiał się następująco:
(…)
ziemia wiska - Wacław Wilczewski chorąży wiski z Radziłowa.
(...). …
za: Adam Pszczółkowski „Komisje do spraw ofiary dziesiątego grosza (1789)”
---
Wacław
x(2)
Antonina zd. GARCZYŃSKA
Herb Garczyński (t. 4 s. 68-73)
Michał de Rautemberg z Garczyna Garczyński syn Stanisława, sądowy czyli sędzia ziemi Michałowskie dóbr Mendrzec, Przęsławic, Bogdanków w województwie Chełmińskiem dziedzic, co potwierdza transakcja 1723. feria 4ta ante festum SS. Simonis et Judae Aplorum in castro Covaleviensi, poseł z województwa Chełmińskiego na konwokacją 1734. roku, który z pierwszej żony Barbary de Nostitz Bąkowskiej Pawła de Nostitz Bąkowskiego stolnika Inowrocławskiego z Zofii Bystramownej spłodzonej córki, zostawił jednego syna Kajetana, i córek dwie, Antoninę Wacława Wilczewskiego chorążego Wiskiego żonę, i Mariannę w pierwszym małżeństwie Ferdynanda Kossowskiego podczaszego Rzeczyckiego, w powtórnem Antoniego Gostomskiego sędziego ziemskiego Michałowskiego będącą, z drugiej zaś fony, Marianny z domu Garczyńskiej, zostawił córkę jedną Kunegundę Melchiora de Drywa Zakrzewskiego sądowego, czyli sędziego ziemskiego Michałowskiego małżonkę.
za: Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1846